طراحی فرایند آزمایشگاه‌ سیاستی با رویکرد آینده‌نگاری راهبردی

نویسندگان

1 دانشجوی دکترای آینده پژوهی، دانشگاه ایوانکی، ایوانکی، ایران.

2 دانشجوی دکتری آینده‌پژوهی، دانشگاه و پژوهشگاه عالی دفاع ملی و تحقیقات راهبردی، تهران، ایران

doi
10.22034/jstp.2024.11590.1748
چکیده

امروزه به فراخور افزایش سرعت و شدت تغییرات محیط، فرایندهای سیاست‌گذاری نیز نسبت به گذشته دستخوش تغییرات گسترده‌ای شده‌اند. لذا دولت‌ها برای جلوگیری از شکست‌های سیاستی، بهبود و افزایش اثربخشی سیاست‌های اتخاذی خود نیازمند سازوکارهایی نوآورانه و گذار از روش‌های متداول حکمرانی سنتی به حکمرانی مدرن هستند. آزمایشگاه‌های سیاستی در پاسخ به این تغییرات، سیاست‌های عمومی را به شیوه‌ای مبتکرانه با مشارکت شهروندان و نهادهای دولتی تدوین می‌کنند. از سوی دیگر آینده‌نگاری راهبردی این ظرفیت را دارد که در مقام عمل، ضمن بررسی سیاست‌ها و راهبردهای تدوین شده، فضای باورپذیر آینده این سیاست‌ها و راهبردها را نیز ترسیم و امکان وصول به اهداف مدنظر در آینده را تسهیل نماید. با بهره‌گیری از امکانات آینده‌نگاری در فرایندهای سیاست‌گذاری یک آزمایشگاه، می‌توان ایده‌های سیاستی مطلوب‌تری را ارائه داد که پاسخگوی تغییرات و تلاطم‌های محیط سیاست‌گذاری و آینده یک سیاست باشد. لذا در پژوهش حاضر تلاش شده که فرایندی پیشنهادی برای آزمایشگاه سیاستی با رویکرد آینده‌نگاری راهبردی ارائه شده و مسیر طراحی این فرآیند بر اساس انتخاب مدل‌های کاربردی و مؤثر در سیاست‌گذاری و آینده‌نگاری به‌صورت توأمان مورد توجه قرار گیرد.