توسعه و تکامل بومسازگان نوآوری از دید نظریه پیچیدگی و آشوب: یک مرور نظاممند
نویسندگان
1 استاد گروه مدیریت فناوری اطلاعات، دانشکده مدیریت و اقتصاد دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.
2 دانشجوی دکتری مدیریت تکنولوژی، دانشکده مدیریت و اقتصاد، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.
3 عضو هیات علمی دانشکده کسب و کار، دانشگاه کاپیلانو، ونکوور، کانادا.
doi
10.22034/jstp.2024.11529.1710چکیده
در این پژوهش از مرور نظاممند برای ارزیابی تاثیر دیدگاه نظریه پیچیدگی و تئوری آشوب در توضیح و درک روند توسعه و تکامل بومسازگانهای نوآوری استفاده شده است. برای انجام مرور نظاممند بر اساس پروتکل PRISMA مطالب منتشر شده از سال 2005 تا آخر سال 2023 در حوزه بومسازگان نوآوری که بطور مستقیم یا غیرمستقیم دو نظریه پیچیدگی و آشوب یا ویژگیهای آنها را برای تحلیل بکار برده بودند، شامل 43 مقاله انتخاب شدند. یافتهها نشان میدهد که هرچند انتخاب بهترین چارچوب برای درک توسعه و تکامل بومسازگانهای نوآوری به عوامل متعددی از جمله هدف پژوهش، ماهیت بومسازگان، سطح تحلیل و دادههای موجود بستگی دارد؛ اما بر اساس نتایج بدست آمده از این مرور نظاممند و اصول و ویژگیهای نظریه پیچیدگی، تئوری آشوب و سیستمهای پیچیده سازگارشونده، ما یک چارچوب نظری جدید و جامع برای درک توسعه و تکامل بومسازگانهای نوآوری شامل اجزای اصلی بازیگران و روابط، فرآیندهای نوآوری، محیط، دینامیک و تکامل، کارایی همزیستی، نقش فناوریهای توانمندساز، داده و اطلاعات، نقش دولت و سیاستگذاری، نقش فرهنگ و جامعه، نوآیندی و خودسازماندهی، افقهای زمانی و لبه آشوب، حساسیت به شرایط اولیه و فضای حالت و جاذبهای عجیب پیشنهاد میکنیم. چارچوب نظری پیشنهادی در طراحی سیاستهای نوآوری، ارزیابی نقاط قوت و ضعف بومسازگان و شناسایی فرصتهای بهبود، شبیهسازی رفتار بومسازگانهای نوآوری و پیشبینی تغییرات آینده و برنامهریزی برای آموزش و پژوهش در حوزه نوآوری کاربرد دارد.