پدیدارشناسی ادراک بانکداری در زندگی روزمره ایرانیان با تمرکز بر مصرف نسل Yو Z
نویسندگان
1 دانشجوی دکترای مدیریت تکنولوژی، پردیس البرز، دانشگاه تهران، ایران.
2 دانشیار، دانشکدگان مدیریت دانشگاه تهران
3 دانشیار، دانشکدگان مدیریت دانشگاه تهران
doi
10.22034/jstp.2024.11315.1651چکیده
رشد جدی فناوریها و ورود نسل Z به دایره مصرفکنندگان فناوری و در کنار آن تحولات کلانی همچون پاندمی کرونا، بسیاری از صنایع را دچار تغییرات اساسی کرده است. صنعت بانکداری نیز از این تغییرات مصون نبوده و بانکداری نه در معنای سنتی آن، یعنی رفتن به نهادی با شعب متعدد و حضور فیزیکی در آنها، که در حال تبدیل به بانکداری تماما دیجیتال و بدون شعبه، تحت عنوان نئوبانک، است. به دیگر بیان، در لایه کلان، تغییرات جمعیتی در نظام مصرف و پس از آن کرونا، باعث ایجاد تقاضایی جدی برای خدمات نئوبانکها شد و در نهایت نئوبانکها را از لایه کنام به سطح رژیم اجتماعی-فنی رساند؛ به طوریکه از سال ۱۳۹۹ تا ۱۴۰۱، ۹ نئوبانک ایرانی میزبان بیش از ۱۰ میلیون کاربر بودهاند و بخش مهمی از ریشه این گذار و شیوع فناوری جدید در لایه ادراک مصرفکننده قابل تحلیل است. لذا فهم این پدیده از منظر مصرفکننده برای تحلیل گذار بانکداری ضروری به نظر میرسد. این پژوهش با بررسی تجربه زیسته افراد در استفاده از نئوبانکها قصد دارد تا به تعریف مناسبی از شیوه بانکداری جدید در بافت زندگی روزمره جامعه ایرانی با تمرکز بر نسل Z و Y دست یابد. لذا با استفاده از روش پدیدارشناسی موستاکاس، پس از انجام مصاحبههای عمیق با ۱۵ نمونه هدفمند، توصیفهای ساختاری و بافتاری استخراج شد و در نهایت در قالب ۵ مضمون اصلی در تجربه الگوی مصرف این دو نسل شامل ۱. تجربه کاملا دیجیتال، ۲. تجربه کاربری مینیمال، ۳. تجربه مفید، ۴. تجربه امنیت و اعتماد و ۵. تجربه مصرف پرستیژی به عنوان پیشرانهای گذار مفصلبندی شد.