ارائه راهکارهایی برای طرح مسکن معاصر با الهام از شاخص‌های مسکن بومی، مطالعه‌ی موردی: مسکن روستایی در منطقه‌ی بلوچستان

نویسندگان

1 دکتری معماری. استادیار دانشکده هنر و معماری دانشگاه سیستان و بلوچستان. زاهدان، ایران

2 دکتری معماری اسلامی. استادیار دانشکده هنر و معماری، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران

doi
10.22034/jgeoq.2025.539450.4326
چکیده

هدف این تحقیق، بررسی و تحلیل شاخص‌های معماری بومی در این منطقه، برای تدوین راهکارهایی برای ارتقای کیفیت مسکن روستایی معاصر بلوچستان است. روش تحقیق، شامل مطالعات کتابخانه‌ای، تحلیل داده‌های پرسشنامه‌ای و مصاحبه‌های میدانی بوده است. برای تقرب به موضوع، مطالعات میدانی از دو دسته به صورت جداگانه، یکی، خبرگان و متخصصان معماری و دوم، افراد محلی به ویژه دانشجویان انجام گردید. به‌منظور توصیف داده‌ها از روش‌های آمار توصیفی شامل آمار‌های فراوانی، میانگین، انحراف معیار و ضرایب چولگی و کشیدگی و در بخش آمار استنباطی برای تجزیه و تحلیل مشاهدات و اطلاعات تحقیق آزمون‌‌های تی تک نمونه ای، رتبه بندی فریدمن با استفاده از نرم‌افزار تحلیل آماری SPSS و در سطح معناداری 05/0 انجام شده است. تجزیه و تحلیل یافته‌ها، برای بررسی صحت و سقم فرضیات پژوهش از اهمیت خاصی برخوردار است. با توجه به نظرسنجی های انجام شده می توان شاخصه های معماری بومی روستایی منطقه بلوچستان را هماهنگی و ارتباط مسکن بومی با طبیعت، احساس مالکیت دائم ساکنین مسکن بومی، وجود حریم و محرمیت در خانه و حرمت دادن به مهمان، سادگی خانه های بومی و سنتی و قابلیت امکان برگزاری مراسم مثل دید و بازدید اعیاد، عروسی، عزا بر شمرد که این شاخصه ها از اهمیت زیادی برخوردار هستند و می توانند در طراحی مسکن آینده این خطه مد نظر قرار گیرند. همچنین پاسخ دهندگان برای بهبود مسکن آینده این ناحیه توصیه هایی از قبیل زیربنای خانه افزایش یابد، خانه دارای باغچه و فضای سبز گردد، فضای داخلی خانه نسبت به خانه های گذشته پرنورتر شود.