فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

کویر مرکزی ایران و بالاخص شهر طبس، کمتر مورد مطالعات باستان­ شناسی (میدانی و موردی) قرار گرفته است. به دلیل آب‌وهوای گرم و خشک، باستان­ شناسان کمتر به این منطقه رغبت نشان داده­اند. با  بررسی­ هایی که در سال­ های اخیر انجام گرفته، اطلاعات ارزشمندی را از این منطقه در اختیار جامعه باستان­ شناسی قرار داده است. جایگاه ویژه جغرافیایی و ارتباطی کویر مرکزی به عنوان یک کریدور طبیعی میان آسیای مرکزی و شمال خراسان با جنوب‌شرق و فلات مرکزی ایران، موجب اهمیت خاص مطالعات باستان­ شناسی این منطقه در تکمیل شناخت فرهنگ­ های باستانی شرق ایران گشته است. از همین رو شناخت صحیح و کامل فرهنگ خراسان بزرگ (بلخی- مروی)، از جمله حوزه گسترش آن در شرق و نحوه ارتباطات این فرهنگ با سایر مناطق، نیازمند تکمیل مطالعات باستان­ شناسی در بازه زمانی این فرهنگ در شرق مرکزی است. شروع فعالیت­ های باستان­ شناسی در حوزه فرهنگ خراسان بزرگ (بلخی- مروی) در شرق مرکزی ایران، در سال­ های اخیر به شناسایی استقرارگاه­ ها و گورستان­ های جدید این فرهنگ منجر گردیده است. محوطه بکندای طبس از مهم‌ترین محوطه­ های شرق کویر مرکزی است که در آن شواهد فرهنگ خراسان بزرگ (بلخی- مروی) مشاهده گردیده است. این محوطه در کنار یک رودخانه دائمی واقع‌شده و البته به میزان فراوانی آسیب دیده است. با توجه به شواهد به‌دست‌آمده به نظر می ­رسد محوطه بکندا یک گورستان متعلق به فرهنگ خراسان بزرگ (بلخی- مروی) است. روش انجام این پژوهش به دو صورت میدانی و کتابخانه ­ای است. داده­ های اصلی پژوهش، طی بررسی و گمانه­ زنی صورت گرفته در محوطه بکندای شهرستان طبس به‌دست‌آمده است. این گمانه ­زنی جهت تعیین عرصه و پیشنهاد حریم انجام شده بود. در مرحله بعدی این داده­ ها طی مطالعات کتابخانه ­ای مورد تحلیل و تفسیر قرار گرفته ­اند. هدف از این نوشتار معرفی وضعیت فرهنگ خراسان بزرگ (بلخی- مروی) در شرق کویر مرکزی و همچنین اهمیت شناخت این منطقه در درک بهتر و صحیح ­تر از ابعاد و زوایای این فرهنگ است.