تبیین تجارب زیسته زوجین نابینا و کم بینا در همسرداری و فرزند پروری: رویکردی پدیدارشناسانه

نویسندگان

1 دانشیار گروه مشاوره، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد یزد، یزد، ایران

2 دکتری روانشناسی و آموزش کودکان با نیازهای خاص، مدرس دانشگاه فرهنگیان، واحد شهید پاکنژاد یزد، یزد، ایران

3 کارشناسی ارشد روانشناسی عمومی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد یزد، یزد، ایران

doi
10.22054/jpe.2019.37308.1894
چکیده

مقدمه زندگی زوجین نابینا و کم‌بینا دارای نیازها، دغدغه‌ها و مشکلات خاصی است. هدف از این پژوهش، تبیین و کاوش کلیه جنبه‌های تجارب زیسته زوجین نابینا / کم‌بینا بود. روش برای این منظور از روش کیفی از نوع پدیدارشناسی استفاده شد. جامعه آماری در این پژوهش کلیه زوج‌هایی بودند که هر دو نابینا یا کم‌بینا بوده و در انجمن توانبخشی یزد ثبت‌نام کرده‌ و دارای فرزند بودند و بیش از 1 سال از ازدواج آنها سپری شده بود. پس از انجام مصاحبه با 24 نفر، محققان به اشباع رسیدند و مطلب جدیدی بدست نیامد. داده‌های این مطالعه کیفی به روش 7 مرحله‌ای کلایزی مورد بررسی قرار گرفتند. یافته‌ها با بررسی دقیق، متن کل مصاحبه‌ها به 321 کد مجزا تقسیم‌بندی شد. با بررسی مجدد کدها، 40 زیرمفهوم استخراج شد. این زیرمفهوم‌ها در 7 مفهوم نهایی جای داده شدند. این مفاهیم عبارتند از: 1- «پیروی از دستورات دین و حضور خدا در زندگی»؛ 2- «توانمند بودن فرد نابینا و توانایی حل مشکلات»؛ 3- «زندگی عادی افراد نابینا»؛ 4- «نگرانی از برخورد ناصحیح جامعه»؛ 5- «اعتماد به نفس پایین ناشی از محدودیت‌های نابینایی / کم‌بینایی»؛ 6- «فرهنگ و دیدگاه نامناسب مردمی و برنامه‌ریزی» و 7- «واقع نگری افراد نابینا / کم‌بینا». نتیجه‌گیری جامعه افراد نابینا / کم‌بینا از زندگی همانند سایر اقشار جامعه برخوردارند. این طیف از افراد شیوه‌های همسرداری و فرزندپروری همانند افراد بینا دارند. البته به دلیل نابینایی، دچار مشکلات و محدودیت‌هایی نیز می‌باشند که باید از سایر توانایی‌های خود بهره‌گیری نمایند

کلیدواژه‌ها