فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

سابقه و هدف: تحریک گوساله‌های شیرخوار به مصرف بیشتر خوراک سبب انتقال سریع‌تر آن‌ها از مصرف شیر به خوراک جامد می‌شود. بسیاری از گیاهان دارویی باعث بهبود طعم و مزه خوراک شده و با افزایش مصرف خوراک عملکرد رشد و تولید حیوانات بهبود می‌یابد. این آزمایش به‌منظور بررسی اثرات محرک رشد گیاهی نانوکپسوله حاوی آویشن، پونه کوهی و زنیان بر عملکرد رشد، فراسنجه‌های خونی و شاخص‌های رشد اسکلتی گوساله‌های شیرخوار انجام شد.مواد و روش‌ها: برای این منظور از 40 رأس گوساله هلشتاین با میانگین وزنی 79/0±6/37 کیلوگرم در قالب یک طرح آماری کاملاً تصادفی با 4 تیمار و 10 تکرار با نسبت مساوی از هر دو جنس به مدت 68 روز (4 تا 72 روزگی) استفاده شد. گوساله‌ها در 4 روزگی به‌صورت تصادفی به یکی از 4 گروه آزمایشی شامل: گروه 1 (شاهد) (خوراک آغازین)، گروه 2 (خوراک آغازین+ 1/0 درصد محرک رشد گیاهی نانو کپسوله)، گروه 3 (خوراک آغازین+ 2/0 درصد محرک رشد گیاهی نانو کپسوله) و گروه 4 (خوراک آغازین+ 3/0 درصد محرک رشد گیاهی نانو کپسوله) اختصاص داده شدند. وزن‌کشی از گوساله‌ها در زمان تولد، 10، 30، 60 و 72 (شیرگیری) روزگی انجام شد. در سن 56 روزگی، 2 ساعت پس از مصرف شیر وعده صبح‌گاهی، از خون سیاهرگ گردنی گوساله‌ها نمونه‌برداری انجام شد و در پلاسمای آن غلظت تری‌گلیسرید، کلسترول، پروتئین کل و ایمنوگلوبین G تعیین شد. هم‌چنین در سن 30 و 60 روزگی و در زمان ازشیرگیری طول بدن، قد، محیط شکم و محیط قفسه سینه گوساله‌ها با استفاده از نوار متر استاندارد اندازه‌گیری شد.یافته‌ها: نتایج نشان داد وزن بدن گوساله‌ها در زمان ازشیرگیری با جیره‌ حاوی 3/0 درصد محرک رشد گیاهی 6/8 درصد نسبت به گروه شاهد بیشتر بود (04/0=P) و با افزایش سطح محرک رشد گیاهی در جیره‌ها وزن بدن گوساله‌ها به صورت خطی افزایش یافت (02/0=P). میانگین افزایش وزن روزانه گوساله‌های تغذیه‌شده با جیره حاوی 3/0 درصد محرک رشد گیاهی از سایر گروه‌ها بیشتر بود (05/0>P) و با افزایش سطح محرک رشد در جیره‌ها میانگین افزایش وزن روزانه به‌‌صورت خطی افزایش یافت (01/0>P). میانگین مصرف خوراک روزانه گوساله‌ها در گروه‌های آزمایشی در دوره‌های مختلف و در کل دوره مشابه بود و تحت تأثیر جیره‌های آزمایشی قرار نگرفت. نسبت تبدیل خوراک گوساله‌های آزمایشی با مصرف سطوح مختلف محرک رشد گیاهی بین 80/1 تا 98/1 متغیر بود (01/0>P) و بررسی روند تغییرات نیز نشان داد که با افزایش سطح محرک رشد گیاهی در جیره‌ها نسبت تبدیل خوراک به‌صورت خطی کاهش یافت (05/0=P). در پلاسمای خون گروه با جیره حاوی 2/0 درصد محرک رشد گیاهی بیشترین غلظت کلسترول، و در گروه با جیره حاوی 1/0 درصد محرک رشد کمترین غلظت پروتئین کل مشاهده شد (05/0>P)، در حالی‌که غلظت تری‌گلیسرید و ایمنوگلوبولین G تحت تأثیر سطوح مختلف محرک رشد گیاهی قرار نگرفت. تفاوت معنی‌داری در میانگین قد، طول بدن، دور سینه و دور شکم گوساله‌ها در سنین 30، 60 و 72 روزگی مشاهده نشد، اگرچه با افزایش سطح محرک رشد گیاهی در جیره‌های آزمایشی، دور سینه گوساله‌ها در 30 روزگی به‌صورت خطی تمایل به افزایش (08/0=P) و در زمان از شیرگیری به‌صورت خطی افزایش (04/0=P) نشان داد.نتیجه‌گیری: به‌طور کلی نتایج این تحقیق نشان داد که استفاده از محرک رشد نانو کپسوله در جیره آغازین گوساله‌های شیرخوار، بر مصرف خوراک گوساله‌ها تأثیری نداشت اما با افزایش سطح محرک رشد در جیره‌های آزمایشی، افزایش وزن روزانه گوساله‌ها به‌صورت خطی افزایش و نسبت تبدیل خوراک بهبود یافت.