چارچوبی برای فهم مسئلهمندی اجتماع علمی اعضای هیئتعلمی در آموزش عالی ایران
نویسندگان
1 هیئت علمی دانشکده روان شناسی و علوم تربیتی دانشگاه شهید بهشتی
2 دانشجوی دکتری برنامهریزی توسعه آموزش عالی دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
3 استاد گروه علوم تربیتی دانشگاه شهید بهشتی
4 علوم تربیتی ، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه شهیدبهشتی، تهران، ایران.
doi
10.22080/eps.2024.27157.2262چکیده
هدف: هدف از این تحقیق، ارائه مدلی برای فهم مسألهمندی اجتماع علمی اعضای هیأت علمی در آموزش عالی ایران بود.روش شناسی: در این پژوهش با کاربست روش فراترکیب کیفی، تعداد 25 مقاله علمی پژوهشی منتخب در زمینه اجتماع علمی اعضای هیأت علمی با روش نظریه پردازی دادهبنیاد طرح نظاممند اشتراوس و کوربین تحلیل و صورتبندی گردید.یافته ها: مدل تحقیق نشان میدهد که اعضای هیأت علمی تحت تأثیر چه شرایطی، مجالی برای تکوین و توسعه اجتماع علمی مییابند و یا نمییابند. بنابراین مقوله «مجالیابی شکلگیری اجتماع علمی» بهعنوان مقوله اصلی و کانونی مدل تلقی گردید. ضمن اینکه این مدل از طریق موجبات علی توضیح میدهد که چه علتهایی در فرآیند شکلگیری و توسعه اجتماع علمی در دانشگاه تأثیر دارند و اجتماع علمی در کدام زمینه و با چه ویژگیهایی مجال شکلگیری مییابد و یا نمییابد و چه مداخلات و راهبردهایی میتواند بر این فرآیند اثر بگذارد و چگونه این فرآیند به پیامدهایی که ناشی از بود و نبود اجتماع علمی است، منجر میشود.نتیجهگیری و پیشنهادات: اجتماع علمی اعضای هیأت علمی در آموزش عالی ایران در خلأ شکل نمیگیرد و دائماً تحت تأثیر علتهای برآمده از زمینه و متغیرهای مداخلهای، شکلی متفاوت به خود میگیرد و پیامدهای متفاوتی ایجاد میکند؛ بنابراین شناخت و درک این وضعیت توسط سیاستگذاران و اتخاذ تدابیر مناسب در نظام برنامهریزی آموزش عالی، لازمه تکوین و توسعه اجتماع علمی در آموزش عالی ایران خواهد بود. نوآوری و اصالت: نوآوری و اصالت این تحقیق در رویکرد جامعانگارانه و فرآیندمحور آن با تکیه بر تحلیل سیستماتیک دانش تثبیت شده موجود در موضوع تحقیق است که تصویر روشنی از وضع موجود و گذر به وضع مطلوب را پیش روی عوامل علمی و مدیریتی برای تکوین و توسعه اجتماع اعضای هیأت علمی در دانشگاههای ایران قرار میدهد.