مطالعۀ مقدماتی و معرفی مجموعه سکه‌های هخامنشی مکشوفه از بندر عسلویه (؟) گنجینۀ اداره کل میراث فرهنگی مازندران

نویسندگان

1 دانشجوی دکترای باستان شناسی واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

2 استاد گروه باستان‌شناسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

3 استادیار گروه باستان شناسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات، تهران،ایران

doi
10.22059/jarcs.2020.276508.142684
چکیده

این مقاله، محصول مطالعۀ نظری و بررسی‌های اولیۀ تعداد‌240 عدد سکۀ شِکِل شاهنشاهی دورۀ هخامنشی است. این مجموعۀ با ارزش، به‌واسطۀ اقدام به‌موقع ضابطین انتظامی و قضایی مازندران، در سال 1389 در شهر آمل و از قاچاقچیان آثار تاریخی که در حین خریدوفروش بودند به دست آمده است. در حال حاضر از این مجموعۀ بسیار متنوع و با ارزش که تماماً از یک مکان از جنوب ایران و در حوالی بندر عسلویه کشف شده است، در مخزن گنجینۀ استان مازندران و در شهر ساری نگهداری می شود. از آنجایی که مستند­سازی این مسکوکات تا این زمان تنها به ثبت و ضبط­ های ابتدایی محدود بوده که توسط امین اموال موزه انجام پذیرفت، لذا نظر به اهمیت موضوع، این فرصت مهیا شد تا با انجام مراحل مختلف مطالعات کتابخانه­ ای شامل توزین، طراحی دقیق دستی و رایانه­ ای و نیز عکاسی و اسکن، زمینۀ مستند­سازی مجموعه و طرح سؤالات اصلی و اهداف این پژوهش فراهم بشود. مطالعات اولیه و مقایسه‌های انجام‌گرفته بر روی سکه‌های این مجموعه، انتساب آنها به دورۀ هخامنشی را تأیید و نتایج اولیۀ مستند­سازی، جزئیات نقوش سکه‌ها شامل تاج، پوشش و لباس، سلاح، حالت بدن و اجزای چهره و همچنین تفاوت­ در ضرب آن‌ها را نمایان و امکان مقایسه­ با نمونه­ های قابل ارجاع را فراهم ساخت. اگرچه در این پژوهش مطالبی در تأیید اصالت و تاریخ­گذاری و شناسایی محدودۀ زمانی سکه‌های مورد مطالعه پیشنهاد و ارائه شده است با این وجود، تعیین دقیق اصالت و گاهنگاری علمی آن‌ها پس از انجام آزمایش‌های دقیق‌تر امکان‌پذیر خواهد شد.