بازتاب حکمت ایرانی در آثار سعدی
نویسندگان
1 دانشگاه رازی کرمانشاه
doi
10.22099/jba.2012.271چکیده
بازتاب حکمت ایرانی در آثار سعدی دکتر وحید سبزیانپور*دانشگاه رازی کرمانشاه چکیده این نوشتار تکملهای است بر مقالهای با عنوان «تأثیر پندهای انوشروان و بزرگمهر بر گلستان سعدی» که در مجله دانشکدهی ادبیات و علوم انسانی دانشگاه تربیت معلم به چاپ رسید. همانطور که از نام مقاله برمیآید، هدف، نشان دادن تأثیر پندهای منسوب به انوشروان و بزرگمهر در گلستان سعدی است. بر خلاف مقالهی مذکور که دامنهی کار به گلستان سعدی و انوشروان و بزرگمهر محدود شده بود، در این مقاله چند شاهد جدید از دیگر آثار سعدی یافتهایم که سرچشمههای آنها را در حکمتهای ایرانیان باستان، پیدا کردهایم. به علاوه، برای هر مضمون، سعی کردهایم مضامینی مشترک از ادب فارسی و عربی ارائه کنیم و با نگاهی به شرح و تحلیل متون ادب فارسی، نشان دهیم که جای این نوع پژوهشهای تطبیقی و جستوجوی سرچشمههای فکری ادیبان و گویندگان فارسیزبان در تحقیقات ادبی ما خالی است و با توجه به اینکه منابع قدیم عربی پر از اخبار ایرانیان باستان است بنا به قول «خوشتر آن باشد که سر دلبران / گفته آید در حدیث دیگران»، لازم است تجدید نظر کلی نسبت به این موضوع صورت گیرد. نقد و بررسی دیدگاههای حسینعلی محفوظ از دیگر مقاصدی است که در این مقاله به دنبال آن هستیم؛ زیرا نویسندهی مذکور بیتوجه به پیشینهی افکار ایرانی سعدی، بسیاری از مضامین حکمی او را برگرفته از ادب عربی دانسته و متأسفانه این شیوه، کم و بیش، در شرح و تحلیل آثار ادبی پس از او، به شکل ناخواسته پیروی شده است. * دانشیار زبان و ادبیات عربی wsabzianpoor@yahoo.comتاریخ دریافت مقاله: 27/6/89 تاریخ پذیرش مقاله: 4/3/90