تأثیر بهبود دهنده محلول‌پاشی برگی پرولین بر خصوصیات مورفولوژیکی و تغذیه‌ای پایه پسته UCB1 در شرایط تنش خشکی

نویسندگان

1 گروه تولیدات گیاهی، دانشگاه فنی‌حرفه‌ای شهرکرد، دانشکده کشاورزی، شهرکرد، ایران

2 گروه باغبانی، دانشگاه شهرکرد، دانشکده کشاورزی، شهرکرد، ایران.

doi
10.22070/hpn.2022.15893.1167
چکیده

استفاده از محلول‌پاشی اسید‌های آمینه یکی از روش‌های موثر در کاهش اثرات مضر تنش‌ها به ویژه تنش خشکی می‌باشد. به‌منظور بررسی اثر سطوح مختلف تنش خشکی و پرولین بر خصوصیات مورفولوژیکی و عناصر غذایی پایه پسته UCB1، آزمایشی به صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملا تصادفی با سه تکرار (هر تکرار شامل 3 گیاه) به‌صورت گلدانی در سال 1398 در دانشگاه شهرکرد انجام شد. تیمارهای آزمایش شامل محدودیت در آبیاری شامل سه سطح (40 %، 70 % و 100 % ظرفیت زراعی) و محلول‌پاشی برگی پرولین در سه سطح (صفر، 75 و 150 میلی‌گرم در لیتر) بود. نتایج آزمایش نشان داد تنش خشکی باعث کاهش ارتفاع گیاه به میزان 6/34 درصد نسبت به شاهد شد. همچنین سطح برگ، وزن خشک برگ و ریشه، غلظت عناصر P، K، Ca، Mg، Fe و Zn نسبت به شاهد کاهش یافت و افزایش محتوای پرولین برگ و ریشه در اثر تنش خشکی مشاهده گردید. محلول‌پاشی برگی پرولین با غلظت 150 میلی‌گرم در لیتر باعث افزایش سطح برگ نسبت به شاهد شد و وزن خشک برگ و ریشه در گیاهان محلول‌پاشی شده با پرولین (75 و 150 میلی‌گرم در لیتر) نسبت به شاهد بیشتر بود. غلظت عناصر P، K، Ca، Mg، Fe و Zn در برگ و عناصر K، Ca، Fe و Zn در ریشه در گیاهان محلول‌پاشی شده با غلظت 150 میلی‌گرم در لیتر پرولین نسبت به شاهد بیشتر بود. برهمکنش خشکی و محلول‌پاشی برگی پرولین بر سطح برگ، وزن خشک ریشه، منیزیم برگ و روی ریشه معنی‌دار بود. تنش خشکی و کاربرد برگی پرولین باعث افزایش پرولین برگ و ریشه نسبت به شاهد شدند. به‌طور‌کلی بهبود خصوصیات رشد و محتوای عناصر غذایی در گیاهان محلول‌پاشی شده با پرولین نسبت به گیاهان شاهد مشاهده شد. همچنین استفاده از محلول‌پاشی پرولین باعث افزایش غلظت پرولین برگ و ریشه گردید. به‌طورکلی در این آزمایش محلول‌پاشی پرولین باعث بهبود شرایط تغذیه گیاهان نسبت به گیاهان تیمار نشده گردید.