تأثیر نانوذرات دی اکسید تیتانیوم بر خصوصیات رشدی و جذب عناصر غذایی همیشه‌بهار تحت تنش کلرید سدیم

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری گروه علوم باغبانی، دانشگاه آزاد واحد شیروان، شیروان، ایران.

2 استادیار گروه علوم باغبانی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد شیروان، شیروان، ایران.

3 دانشیار، گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

4 استادیار گروه علوم باغبانی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد شیروان، شیروان، ایران.

doi
10.22070/hpn.2022.14499.1139
چکیده

به­منظور بررسی اثر نانو ذرات دی اکسید تیتانیوم بر خصوصیات مورفولوژیکی و میزان جذب برخی عناصر غذایی گیاه همیشه‌بهار تحت تنش شوری ناشی از کلرید سدیم، آزمایش گلدانی به­صورت فاکتوریل بر پایه طرح کاملاً تصادفی با 2 فاکتور و در 3 تکرار در گلخانه تحقیقاتی دانشگاه فردوسی مشهد در سال 1398 انجام شد. فاکتور اول تنش شوری به­صورت آب آبیاری در چهار سطح (0، 30، 60 و 90 میلی­مولار کلرید سدیم) و فاکتور دوم برگپاشی به­صورت عدم کاربرد و کاربرد نانو ذرات دی اکسید تیتانیوم در سه سطح (50، 100 و 200 میلی­گرم بر لیتر( بود. صفات مورد مطالعه شامل خصوصیات مورفولوژیکی و غلظت عناصر غذایی شامل نیتروژن، فسفر، پتاسیم، منیزیم، منگنز، کلسیم، روی، آهن، سدیم و تیتانیوم بودند. نتایج حاصل از تجزیه واریانس داده‏ها نشان داد که اثرات متقابل شوری و دی اکسید تیتانیوم بر صفات مورفولوژیکی و غلظت عناصر برگ در سطح احتمال پنج درصد معنی­دار شد. با افزایش شوری، خصوصیات مورفولوژیکی کاهش یافت و کاربرد نانو ذرات دی اکسید تیتانیوم سبب بهبود این صفات شدند. برگپاشی با غلظت 200 میلی­گرم بر لیتر دی اکسید تیتانیوم در بالاترین سطح شوری (90 میلی­مولار) به­ترتیب سبب افزایش 6/1، 1/2، 2/2، 2/2 و 4/4 برابری تعداد شاخه­فرعی، وزن تر بوته، وزن خشک و تر گل و تعداد شاخه گل­دهنده نسبت به عدم کاربرد دی اکسید تیتانیوم در این سطح شوری گردید. کاربرد سطوح مختلف دی اکسید تیتانیوم سبب تغییر خصوصیات مورفولوژیکی و غلظت عناصر غذایی مورد مطالعه تحت سطوح مختلف شوری گردید که این امر به­علت افزایش میزان جذب نور، میزان کلروفیل و سرعت فتوسنتز و تحریک جذب برخی عناصر به کمک تیتانیوم می­باشد. نتایج این آزمایش نشان داد که برگپاشی تیتانیوم به­­ویژه در بالاترین غلظت (200 میلی­گرم بر لیتر) از طریق تغییر در جذب عناصر سبب تغییر در رشد و غلظت عناصر غذایی گیاه همیشه­بهار تحت تنش شوری می­شود.