بهبود خصوصیات کمی و کیفی گیاه اسفناج با کاربرد سلنیوم و نانوذرات سبز سلنیوم

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه اراک، اراک، ایران.

2 دانشیار گروه باغبانی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه اراک، اراک، ایران.

3 دانشیار گروه باغبانی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه اراک، اراک، ایران.

doi
10.22070/hpn.2022.15335.1158
چکیده

گیاه اسفناج (Spinacia Oleraceae L.) یکی از سبزی­های برگی است که در گروه گیاهان تجمع کننده نیترات قرار گرفته است. سلنیوم که به عنوان یک عنصر مفید شناخته شده است، در غلظت­های پایین می­تواند اثرات مفیدی بر متابولیسم گیاهان و همچنین کاهش تجمع نیترات داشته باشد. این پژوهش به­منظور بررسی تأثیر عنصر سلنیوم بر خصوصیات مورفولوژیکی، فیتوشیمیایی و میزان تجمع نیترات در گیاه اسفناج در قالب طرح بلوک­های کامل تصادفی در هفت تیمار و با هفت تکرار اجرا گردید. تیمارها شامل سلنیت سدیم (Na2SeO3) در غلظت­های 1، 2 و 4 میلی­گرم بر لیتر و نانوذرات سبز سلنیت سدیم (Se NPs) در غلظت­های 1، 2 و 4 میلی­گرم بر لیتر و شاهد (بدون کاربرد سلنیوم) بودند که به­صورت محلول­پاشی برگی­ مورد استفاده قرار گرفتند. نتایج نشان داد اکثر تیمارهای تغذیه­ای، به­ویژه غلظت چهار میلی­گرم بر لیتر سلنیت سدیم و یک میلی­گرم بر لیتر نانوذرات سلنیوم به­طور معنی داری باعث افزایش وزن تر و خشک بوته، کلروفیل a، کلروفیل b و کلروفیل کل و فعالیت آنزیم نیترات ردوکتاز و کاهش غلظت نیترات شدند. در اکثر تیمارهای تغذیه­ای، میزان عناصر فسفر، پتاسیم و سلنیوم بیشتر از شاهد بود. در مقابل، گیاهان تیمار شاهد به طور معنی داری مقدار روی بیشتری نسبت به گیاهان تیمار شده با مقادیر مختلف سلنیوم نشان دادند.