واکنش مورفولوژیکی و فیتوشیمیایی گیاه شوید (.Anethum graveolens L) به زئولیت طبیعی تحت تنش خشکی

نویسندگان

1 دانش آموخته کارشناسی ارشد اصلاح نباتات، دانشگاه بین المللی امام خمینی ( ره)، قزوین، ایران.

2 استادیار گروه ژنتیک و به نژادی گیاهی، دانشگاه بین المللی امام خمینی ( ره)، قزوین، ایران.

3 استادیار گروه ژنتیک و به نژادی گیاهی، دانشگاه بین المللی امام خمینی ( ره)، قزوین، ایران

4 دانش آموخته دکتری بیوتکنولوژی ، دانشگاه بین المللی امام خمینی ( ره)، قزوین، ایران.

doi
10.22070/hpn.2020.5128.1072
چکیده

به منظور ارزیابی اثر سطوح تنش خشکی و تاثیر زئولیت طبیعی روی صفات مورفولوژیکی و فیتوشیمایی گیاه شوید آزمایشی به صورت فاکتوریل در قالب طرح پایه بلوک کامل تصادفی در سه تکرار انجام گرفت. تیمارهای آزمایش شامل آبیاری در سه سطح (40%، 80%  و100% ظرفیت زراعی)، زئولیت در دو سطح (صفر و 5/2 گرم در هر کیلوگرم خاک) و دو اکوتیپ (نائین و زواره) بود. نتایج نشان داد که با افزایش شدت تنش خشکی صفات ارتفاع بوته، سطح برگ، وزن تر و خشک بوته و وزن هزار دانه نسبت به شاهد به ترتیب 55، 9، 59، 42 و 36 درصد کاهش و طول ریشه 73 درصد افزایش نشان دادند. با مصرف زئولیت سطح برگ گیاه 8 درصد افزایش و طول ریشه و ارتفاع بوته به ترتیب 21 و 45 درصد کاهش داشتند. اثر اکوتیپ روی ارتفاع، وزن تر و خشک بوته و وزن هزاردانه معنی­دار بود که در همه موارد اکوتیپ نایین برتر از اکوتیپ زواره بود. نتایج GC-MS  نشان داد که، تحت تنش خشکی مقادیر لیمونن، کاروون و ترانس دی هیدروکاروون به ترتیب 5/24، 20 و 33 درصد افزایش یافت. همچنین، ترکیبات دیل اتر و آلفافلاندرن با مصرف زئولیت به ترتیب افزایش 34 و 29 درصدی را نشان دادند.