فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

سابقه و هدف: گامه پیش از شیرگیری یک دوره حیاتی در زندگی یک تلیسه جایگزین است و شرایط پرورشی مطلوب ماندگاری آن را در گله افزایش می‌دهد. نرخ رشد در این دوره بر سن اولین تلقیح و وزن بدن و تولید شیر در اولین شکم زایش تاثیر بسزایی دارد. عوامل زیادی بر میزان رشد گوساله‌ها در این دوره موثر هستند که از آن جمله می‌توان به انتقال ایمنی غیرفعال از طریق آغوز، تغذیه و شرایط محیطی اشاره کرد. با وجود پیشرفت‌های اخیر در صنعت گاو شیری، نرخ مرگ ‌و ‌میر و بیماری گوساله‌های شیرخوار هنوز بالا است و نیازمند اقدامات بیشتری است. استفاده از آنتی‌بیوتیک‌ها با هدف بهبود رشد و پیشگیری از بیماری‌ها به دلیل مقاومت دارویی ممنوع اعلام شده است. بنابراین، یافتن یک ترکیب موثر و ایمن با اثرات جانبی کمتر موضوع بسیاری از مطالعات در دهه گذشته بوده است. در پژوهش حاضر نیز اثر مفید احتمالی سیاه دانه بر عملکرد رشد اسکلتی و فراسنجه‌های خونی گوساله‌های شیرخوار در دوره پیش از شیرگیری بررسی شد. مواد و روش‌ها: سی و دو راس گوساله نر سالم با میانگین وزنی 92/1 ± 37/39 کیلوگرم از سه روزگی به طور تصادفی به چهار گروه شاهد (CON، فاقد مکمل)، NSP2 (2 گرم پودر سیاه دانه در روز)، NSP4 (4 گرم پودر سیاه دانه در روز) و NSP6 (6 گرم پودر سیاه دانه در روز) تقسیم شدند. برنامه شیر ارائه شده به گوساله‌ها از 2 تا 20 روزگی پنج لیتر، 21 تا 60 روزگی هفت لیتر، 61 تا 64 روزگی سه و نیم لیتر بود و روز 65 شیرگیری صورت گرفت. گوساله‌ها در جایگاه‌های انفرادی نگهداری شدند و از پوشال به-عنوان بستر استفاده شد. خوراک آغازین نیز از همان شروع آزمایش در اختیار گوساله‌ها قرار گرفت و دسترسی به آب آزاد بود. مصرف خوراک آغازین به‌صورت روزانه اندازه گیری شد. وزن بدن و فراسنجه‌های رشد اسکلتی شامل طول بدن، دوره سینه، دوره شکم، عرض هیپ و ارتفاع هیپ در ابتدای تولد و هر 10 روز یکبار و درانتهای آزمایش اندازه گیری شد. نمونه‌برداری از خون همه گوساله‌ها در ابتدای آزمایش، روز 35 و نیز در انتهای آزمایش صورت گرفت. داده‌های این آزمایش در قالب طرح اندزاه‌گیری‌های تکرار شونده و با رویه MIXED نرم افزار SAS آنالیز شدند.یافته‌ها: بررسی داده‌های رشد نشان داد که وزن نهایی بدن در تیمار NSP2 نسبت به NSP4 و افزایش وزن بدن و افزایش روزانه وزن بدن در تیمار NSP2 نسبت به شاهد و NSP4 به طور معنی‌داری بالاتر بود (05/0 >P ). مصرف خوراک آغازین و ماده خشک مصرفی کل در بین تیمارهای آزمایشی تفاوت معنی‌داری نداشت، اما بازدهی خوراک در گروه NSP2 نسبت به شاهد و نیز NSP4 به طور معنی‌داری بالاتر بود (05/0 >P ). گوساله‌هایی که سطوح مختلف سیاه دانه را دریافت کرده بودند، نسبت به گروه شاهد افزایش بیشتری در طول بدن داشتند (تقریبا 14 در برابر 10 سانتی‌متر). سایر پارامترها شامل دور سینه، دور شکم و ارتفاع هیپ در بین تیمارهای آزمایشی تفاوت معنی‌داری نداشت، اما عرض هیپ در گروه NSP4 نسبت به شاهد به‌طور معنی‌داری کمتر بود (05/0 >P ). بررسی نتایج مربوط به فراسنجه‌های خونی نشان داد که غلظت پروتئین کل، گلوکز، تری‌گلیسرید، کلسترول و ازت اوره‌ای خون در بین تیمارهای آزمایشی تفاوت معنی‌داری نداشتند (05/0 نتیجه‌گیری: در آزمایش حاضر افزودن 2 گرم پودر سیاه دانه به شیر مصرفی روزانه گوساله‌ها در دوره پیش از شیرگیری تاثیر مثبتی بر عمکلرد رشد گوساله‌ها داشت، اما این اثر در سطوح بالاتر سیاه دانه (4 و 6 گرم در روز) مشاهده نشد.