شیوه‌های کاربرد آیات و احادیث در مکالمه‌های حکایات گلستان

نویسندگان

1 دانشگاه شهید باهنر کرمان

2 دانشگاه شهید باهنر کرمان

doi
10.22099/jba.2012.337
چکیده

سعدی درگلستان به دلایل چندی که اولین و مهم‌ترین آن همان رواج استفاده از آیات و احادیث در نثر فنی است، به گونه‌ای متفاوت به استفاده از آیات و احادیث پرداخته است.حکایت نویسی که خود نوعی داستان با ویژگی‌هایی مخصوص، خاصه در نثر و کلام سعدی است،گلستان را به صورت نثری با ویژگی‌های انواع متون داستانی درآورده است. یکی از مهم‌ترین عناصرکه در واقع از عناصر اصلی تشکیل دهنده‌ی درام بوده و درحکایات بـه ابعـادگسـترده‌ای دیـده می‌شود، دیالوگ یا مکالمه است؛ لذا آیات و احادیث، مناسب‌ترین جایی که می‌توانند درحکایات آورده شوند در خلال گفتـگوهاسـت کـه بـه گـونه‌ای کامـلاً طـبیعی در زبـان سـعدی در مــیان گفتـگوهــا آورده می‌شوند و هرگز کلام را از عادی بودن خارج نمی‌کنند. مکالمه‌های قرآنی به شکل‌های مختلف گاه از زبان شخصیت‌ها و گاه از زبان راوی بیان می‌شوندکه خود به سه شکل متفاوت در حکایات آمده است. نتیجه‌ی حاصل به روشنی بیانگر این مطلب است که، میزان کاربرد مکالمه‌های قرآنی از زبان راوی دارای بسامد بیشتری نسبت به کاربرد آن در مکالمه‌های دیگر اشخاص بوده است.