فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

آستانه‌ی انتخاب، مفهومی ضروری در بررسی تحولات ادبی و سبک شناسی دکتر محمدرضا امینی*دانشگاه شیراز      چکیدهدر بررسی‌های سبک‌شناسی ادبیات فارسی، به طور معمول بحث در کلیات و نظریه‌پردازی هنوزجای چندانی ندارد و بیشتر به استخراج خصیصه‌های سبکی، آن‌‌هم در حد برجسته کردن ویژگی‌های لغوی آثار ادبی، پرداخته می‌شود. مقاله‌ی حاضر می‌کوشد با تامل در جوانب نظری مفهوم انتخاب و آستانه‌ی انتخاب، اهمیت و کارآیی آن را به عنوان عنصری کلیدی در تبیین مسائل مهم سبک‌شناسی و تطور سبک در ادبیات فارسی، مورد تاکید قرار دهد. براین اساس، نخست‌ این مفاهیم تعریف و تشریح شده است. سپس نشان داده شده که تکیه بر مفهوم محدودیت در مقابل انتخاب تا چه حد در ادراک مسائل سبک‌شناسی نقش دارد. آنگاه بر مبنای این دو سازه‌ی بنیادین سبک، یعنی انتخاب و محدودیت و آوردن مثال‌های متعدد، کارآیی مفهوم انتخاب در سبک‌شناسی از طریق اشاره به نقش انتخاب در آفرینش ادبی و چگونگی تعامل انتخاب و محدودیت درهر نوع ادبی، نشان داده شده است. اشاره‌هایی کوتاهتر به تاثیر مفهوم آستانه‌ی انتخاب در تعیین جهش سبکی و انقلاب ادبی نیز اهمیت و حوزه‌ی کارآیی این مفهوم را در بررسی‌های سبک‌شناسانه و نیز تحولات تاریخ ادبیات نشان می‌دهد.    *  استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی