فرایند مفهومسازی با وابستههای عددی در شعر سبک هندی
نویسندگان
1 دانشیار گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد بناب، دانشگاه آزاد اسلامی، بناب، ایران
doi
10.22111/jsr.2024.47327.2396چکیده
مسئلۀ اصلی تحقیق حاضر، معرفی وابستههای عددی بهعنوان بخشی از استعارههای مفهومی-هستیشناختی در شعر سبک هندی، بهمنظور مفهومسازیهای گستردۀ این نوع شعر است. مفهومسازی، یکی از رابطهای مهم بین ذهن و زبان آدمی در سازوکارهای مهم و پیچیدۀ حیات بشر نظیر شناخت، یادگیری و تعامل با جهان است. نیاز به مفهومسازی، در برخی ساحههای گفتمانی نظیر مباحث فلسفی و تبیین تجربیات تجریدی، برجستهتر میشود. در میان سبکهای دورهای شعر فارسی، سبک هندی بهواسطۀ پرداخت به تصاویر شهودی پیچیده و بیانات انتزاعی، سبکی شاخص است. برای انجام پژوهش حاضر، از روش توصیفی-تحلیلی، و مطالعات حوزۀ زبانشناسی شناختی استفاده شده است. ضرورت انجام این تحقیق، در ارائۀ الگویی از مفهومسازی در بخشی از ادبیات فارسی است که ویژگی برجستۀ آن، ورود در حوزههای غامض انتزاعی و تجریدی است. با انجام این پژوهش، به این نتایج دست یافتیم: وابستههای عددی با الگوی «عدد + وابسته: مادی؛ معدود: انتزاعی»، اغلب برای مفهومسازی امور تجریدی و ذهنی در شعر سبک هندی وارد شده است و با نسبتدادن جسمانیت و کیفیات فیزیکی ماده (وزن، درازا، ارتفاع، زمان و حجم) به امور ذهنی، به عینیتر شدن این مفاهیم کمک میکند؛ بدین دلیل، این گروه از وابستههای عددی را میتوان استعارههای هستیشناختی (ظرف، مادی و تشخیص) به شمار آورد.