تعیین توالی DNA میتوکندری (mtDNA) بقایای اسکلتی دورهی ایلام میانی محوطهی باستانی هفتتپه
نویسندگان
1 دانشیار گروه ژنتیک پزشکی دانشگاه تربیت مدرس، تهران
2 دانشآموختهی کارشناسی ارشد گروه زیستشناسی- ژنتیک دانشکده علوم پایه دانشگاه آزاد، واحد علوم تحقیقات، تهران
3 دانشجوی دکتری باستانشناسی دانشگاه تهران، تهران، ایران
4 استادیار گروه ژنتیک دانشگاه علوم پزشکی زاهدان، زاهدان
5 استادیار گروه زیستشناسی- ژنتیک دانشگاه آزاد اسلامی، واحد ورامین پیشوا
6 استادیار گروه رادیولوژی دانشکده دندانپزشکی دانشگاه علوم پزشکی تهران
doi
10.22059/jarcs.2018.222521.142360چکیده
علم نوپای ژنتیک باستانشناسی (Archaeogenetics) که بر پایهی آمیزهی علوم ژنتیک و باستانشناسی است، پتانسیل بسیار بالایی در کشف حقایق و ناگفتههای فرهنگی و معیشتی دوران باستان از قبیل منشأ انسان مدرن و سیر تکاملی آن، چگونگی مهاجرت و توزیع جغرافیایی آن در پنج قاره جهان و همچنین بررسی تنوع ژنتیکی نمونههای DNA باستانی در نقاط مختلف جهان و مقایسهی تحلیلی آن با جمعیت انسان امروزی دارد. مناطق بسیار پلیمورفیک DNA هستهای مانند مارکرهای STR کروموزوم Y و مناطق بسیار متغیر DNA میتوکندریایی (mtDNA) برای بررسی تنوع ژنتیکی نمونههای باستانی استفاده میشود. در پژوهش حاضر DNA باستانی از تعدادی از نمونههای استخوانی و دندان انسانی استخراج شد. نمونهها از حفاری منطقه هفتتپه متعلق به دورهی ایلام میانی بهدست آمد. سپس مناطق HVI و HVII مولکول mtDNA، با استفاده از روش PCR تکثیر و در ادامه تعیین توالی شد. توالیها با توالی مرجع مقایسه و هاپلوگروپ این اقوام R2 و R5 تعیین شد. با ردیابی این هاپلوگروپها از مناطق آریانشین مشخص شد که منشأ هاپلوگروپ R2جنوب غربی ایلام و تمدن ایلام است.
