گزارش مقدماتی دومین فصل کاوش باستان‌شناختی محوطة کول‌تپة هادیشهر، شمال‌ غرب ایران

نویسندگان

1 استادیار گروه باستان‌سنجی و مرمت دانشگاه هنر اسلامی تبریز

doi
10.22059/jarcs.2016.59497
چکیده

محوطة کول‌تپه با ارتفاع 967 متر از سطح دریا تپه‌ای است به وسعت تقریبی 6 هکتار و به ارتفاع 19 متر از سطح زمین‌های اطراف که در میان باغ­ها و مزارع کشاورزی هادیشهر واقع شده است. دومین فصل کاوش در این محوطه نیز در راستای اهداف فصل نخست و به منظور روشن ساختن ابهامات جدول گاهنگاری شمال غرب ایران، مشخص ساختن نحوة سکونت در بخش‌های مختلف محوطه و البته پاسخ به برخی از پرسش­های اساسی؛ ازجمله فرآیند گذار از دورة مس­و­سنگ جدید به مفرغ قدیم و چگونگی شکل­گیری مراحل اولیه و بسط و توسعة فرهنگ کورا ـ ارس در بخش‌های شمالی حوضة دریاچۀ ارومیه صورت گرفت. در این نوشتار، عمدتاً سعی بر این است تا با ارائة یک لایه‌نگاری دقیق از معماری و مواد فرهنگی به ‌دست ‌آمده از دوره‌های مختلف و انطباق آنها با داده‌های تاریخ‌گذاری مطلق بتوان به برخی از پرسش­های اساسی این حوزة فرهنگی پاسخ گفت. بر مبنای نتایج به ­دست ­آمده از فصل­های اول و دوم کاوش‌ کول­تپه، مشخص شد که این محوطه دارای آثار فرهنگی از دوره‌های مس و سنگ قدیم (فرهنگ دالما)، مس­و­سنگ میانی و جدید 1– 3، مراحل شکل­گیری و کورا ـ ارس ­I، مفرغ میانی و جدید، عصر آهن III، اورارتویی و هخامنشی است.