آنالیز ایزوتوپ‌های پایدار استرانسیوم و عناصر کمیاب Sr و Ba اسکلت‌های گورستان عصر آهن مسجد کبود تبریز

نویسندگان

1 استادیار گروه باستان‌سنجی دانشگاه هنر اسلامی تبریز

2 استادیار گروه باستان‌سنجی دانشگاه هنر اسلامی تبریز

3 دانش‌آموختۀ کارشناسی ارشد باستان‌سنجی دانشگاه هنر اسلامی تبریز

4 استادیار پژوهشکده سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری

doi
10.22059/jarcs.2015.57749
چکیده

در این پژوهش نمونه­های دندان و استخوان ده اسکلت از اسکلت­های محوطۀ باستانی مسجد کبود تبریز به منظور تعیین بومی یا غیربومی بودن آنها با دو روش آنالیز ایزوتوپ­های پایدار استرانسیوم 87Sr/86Sr و آنالیز عناصر کمیاب Sr/Ca و Ba/Ca بررسی و مطالعه شدند. نتایج آنالیز ایزوتوپ­های پایدار نشان می­دهد که غیر از اسکلت شمارۀ 8/81 مابقی نمونه­ها بومی هستند. مقایسۀ لگاریتم Sr/Caنمونه­های استخوان با این نسبت در نمونه­های دندان نشان داد که مقدار پی (P-Value) 509/0 و بزرگ‌تر از سطح معناداری 05/0 است (05/0 P >)؛ در نتیجه می­توان گفت که اختلاف معناداری بین نسبت Sr/Caنمونه­های دندان و استخوان وجود ندارد. مقایسۀ لگاریتم Ba/Ca نمونه­های استخوان و دندان از طریق آزمون تی نیز عدد پی 821/0 را نشان داد که این مقدار نیز بزرگ‌تر از سطح معناداری است (05/0 P >)؛ در نتیجه، در این مورد نیز، تفاوت معناداری بین نسبت Ba/Caنمونه­های دندان و استخوان وجود ندارد؛ بنابراین، نتایج آنالیز عناصر کمیاب حاکی از بومی بودن نمونه­هاست.