مسئولیت پیش قراردادی در فقه امامیه حقوق ایران و انگلستان

نویسندگان

1 مدیرگروه فقه و حقوق دانشکده اصول الدین

doi
چکیده

حقوقدانان در رابطه با حدود تعهدات پیش‌قراردادى طرفین در دوره قبل از انعقاد قرارداد سه نظریه با عناوین «اصل مسئولیت مذاکره‌کننده، اصل عدم مسئولیت مذاکره‌کننده و نظریه بینابینی» را مطرح ساخته و هرکدام بسته به مورد براى توجیه نظریه خود به اصل حُسن نیت در قراردادها و اصل آزادى مذاکره استناد جسته‌اند. روش این پژوهش، توصیفی تحلیلی است. در رابطه با چرایی و مبناى مسئولیت مذاکره‌کننده در قرارداد، تخطّی از اصل حُسن نیت، توافقات ابتدایی، رابطه اعتمادى، عرف و اراده مفروض طرفین، مواردى هستندکه دکترین جدید از آن براى توجیه مسئولیت استفاده می‌کند. ازسوی‌دیگر دررابطه با چیستی و ماهیت چنین مسئولیتی در فقه امامیه و حقوق ایران، عده‌ای از صاحب نظران، اعتقاد بر قراردادى‌بودن مسئولیت پیش‌قراردادى و برخی دیگر آن را ناشی از حاکمیت قانون و داراى ریشه قهرى می‌دانند. به‌نظر می‌رسد در جایی که عرف این چنین مسئولیتی را درباره افشاى اطلاعات اساسی و رعایت حُسن نیت، به‌رسمیت میشناسد، داراى ماهیت قهرى باشد.