نقش مجلس احرار اسلامی در جنبشهای ضدقادیانی در پنجاب (1929-1953م)
نویسندگان
1 استادیار گروه تاریخ اسلام، دانشگاه تهران (نویسنده مسئول)
2 استاد گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه تهران
3 فارغالتحصیل کارشناسی ارشد تاریخ اسلام، دانشگاه تهران
doi
10.22111/JSR.2020.36016.2118چکیده
پس از شکلگیری فرقۀ قادیانی توسط غلام احمد در پنجاب، این نظریه از سوی او مطرح شد که نبوت با رحلت حضرت محمد(ص) پایان نیافته و جامعه همچنان نیازمند اصلاح و ظهور پیامبر جدید است. در برابر این اندیشه، گروههایی موضعگیری کردند و جنبشهایی را علیه آن فرقه در پنجاب به راه انداختند. در این میان مجلس احرار اسلامی مهمترین نهادی بود که بهشدت علیه این فرقه فعالیت داشت. پژوهش حاضر با روش توصیف و تحلیل تاریخی و با بهرهوری از منابع و اسناد موجود به این پرسش اصلی میپردازد که نقش مجلس احرار اسلامی در جنبشهای ضدقادیانی در پنجاب چه بود؟ مدعای مطرحشده بدین قرار است: با توجه به طرح مسئلۀ تداوم نبوت از سوی میرزا غلام احمد قادیانی و تأکید جنبشهای ضدقادیانی بر تئوری تحفظ ختم نبوت، مجلس احرار اسلامی جنبش های مذکور را به گونه ای رهبری کرد که این فرقه را در زمرۀ اقلیتهای مذهبی قرار داد و از فعالیتهای آن بهعنوان یک فرقۀ اسلامی جلوگیری کرد. دستیابی به این نتیجه که تاکید مجلس احرار براندیشه تحفظ ختم نبوت، از اشاعه ادعاهای دروغین فرقه قادیانی در منطقه پاکستان جلوگیری کرد، دستاوردهای این پژوهش است.