بازتاب ادب تعلیمی در شعر غنی کشمیری و شاپور تهرانی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری زبان و ادبیات فارسی دانشگاه سیستان و بلوچستان

2 دانشیار گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه سیستان و بلوچستان(نویسنده مسئول)

3 استاد گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه سیستان و بلوچستان

doi
10.22111/jsr.2020.31609.1994
چکیده

ادبیّات تعلیمی هماهنگ‌ترین نوع ادبی بااخلاق است وبه عنوان یکی ازگسترده‌ترین گونه‌های ادب فارسی،عرصۀ مضمون‌پردازی بزرگترین شُعرا ونویسندگان اخلاق‌گرادر هرعصر وزمانی است. شاعران سبک هندی نیز درترویج فضایل و نهی از رذایل اخلاقی مؤثر بوده‌اند. علاوه بر آن بازشناسی شاعران زبان وادب فارسی در شبه قاره و نیز بازکاوی شعر و اندیشۀ آنان از اهمیت خاص برخوردار است. از این روی این پژوهش با شیوۀ توصیفی– تحلیلی بر آن است تا مضامین ادب تعلیمی را درشعر شاپور تهرانی و غنی کشمیری مورد بررسی و مقایسه قرار دهد.نتایج پژوهش حاکی ازآن است که هردو شاعر از طریق اشعار خود توانسته اند اهمّ مفاهیم تعلیمی مورد نظر خود را به مخاطبان انتقال دهند؛اما شاپور تهرانی درصد فراوانی بیش‌تری را در سه زمینۀ مضامین اخلاقی، عرفانی و فلسفی به خود اختصاص داده است و ظریف‌ترین نکات اخلاقی را مطرح می کند که امروزه می‌توان آنها رابه عنوان معیارهای اساسی توسعۀ اخلاقی در جوامع بشری برشمرد. همچنین هر دو شعر را وسیله‌ای قرار داده‌اند، تا انسان‌ها را به سوی سعادت و بیداری وجدان فرا بخوانند. سوال اصلی تحقیق آن است که غنی کشمیری و شاپور تهرانی تا چه اندازه در آثار خود به بیان آموزه های اخلاقی و تربیتی پرداخته اند؟