معرفی و تحلیل محتوایی و سبکی نسخه خطی "سراج الهدایه" حسینی بخاری و متن "التنزیل" عزیزالدین نسفی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری مرکز تحصیلات تکمیلی دانشگاه پیام نور

2 استاد زبان و ادبیات فارسی مرکز تحصیلات تکمیلی دانشگاه پیام نور(نویسنده مسئول)

3 استاد زبان و ادبیات فارسی دانشگاه خوارزمی

4 دانشیار زبان و ادبیات فارسی مرکز تحصیلات تکمیلی دانشگاه پیام نور

doi
10.22111/jsr.2020.22609.1700
چکیده

متن حاضر معرفی و بررسی نسخه خطی «التنزیل» عزیزالدین نسفیاز عرفای قرن هفتم است که در کتابخانه مرعشی نجفی به عنوان «سراج الهدایه» جلال الدین حسین حسینی بخاری ثبت شده است. در این مقاله با روش توصیفی- تحلیلی و با استفاده از منابع کتابخانه‌ای و متن اثر، ضمن معرفی جلال الدین بخاری و نسفی و شرح زندگی و آثار آنها به بررسی ویژگی­هایفکری، ادبی و زبانی این اثر در جایگاه نثری عالمانه و عارفانه از قرن نهم هجری پرداخته می‏شود. معرفت جسم و روح، معرفت افلاک، معرفت معجزه و کرامت، معرفت سلوک، معرفت وحی و الهام، معرفت موت و حیات، و ... بعضی از مطالب این نسخه در مجموعه‌ای با حدود بیست اصل است که در894.ق. نوشته شده و نام کاتب در آن نیامده است. معرفی و تحلیل این نسخه به دلیل دربرداشتن اصطلاحات فراوان عرفانی و فلسفی و تفسیر برخی آیات قرآن و کاربرد سخنان برخی مشایخ تصوف ضروری است. در این مقاله به این پرسش که آیا این نسخه، التنزیل نسفی است یا خیر؟ پاسخ داده شده است.