علم، دین و نسبت آن دو از منظر ابوالحسن عامری

نویسندگان

1 گروه فرهنگ‌پژوهی، پژوهشکده‌ی فرهنگ و مطالعات اجتماعی، پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه‌ی اسلامی، تهران، ایران.

doi
10.48308/jipt.2025.238014.1588
چکیده

مسأله­ی موردبحث در این نوشتار، تعریف، ویژگی­ها، ماهیت و نسبت علم و دین از منظر ابوالحسن عامری است. عامری علم و دین را دارای ماهیتی عقلی می‌داند و اندیشه‌های او در این زمینه در منظومه­ی فکری فیلسوفان اسلامی قابل­بررسی است. او علم را به دو دسته­ی دینی و حکمی تقسیم می­کند و برای هر یک اقسامی برمی‌شمرد. به عقیده­ی وی، علم تنها در چارچوب عقل معنا می‌یابد و ماهیتی عقلی دارد. دین از منظر عامری، مجموعه­ای از گزاره­های علمی و عملی از منبعِ وحی و دارای ضرورت عقلی است که توسط عقل تامّ و مجرد نبی درک می­شود و وحی از نظر او دریافت حقایق مفاض توسط عقل پیامبر از جانب خدا است. براین­اساس، هیچ‌یک از علوم با دین در تعارض نیستند و دین از مرتبه‌ای بالاتر برخوردار است. عامری در نسبت میان علم و دین، آن‌ها را تجلی‌های یک حقیقت واحد می‌داند و تمامی تحلیل‌های او باید در این چارچوب کلی درک شوند.