بررسی تحولات معنایی زیارت در الهیات مدرن (با تکیه بر مفهوم تقدس

نویسندگان

1 گروه ادیان و عرفان، دانشکده الهیات، دانشگاه الزهرا (س)، تهران، ایران.

doi
10.48308/jipt.2024.236809.1555
چکیده

زیارت از جمله مفاهیمی است که در دوران مدرن، مصادیق جدیدی پیدا کرده است. آرامگاه شخصیت‌های هنری، یادبودهای جنگی و صحنه‌های خاص رسانه‌ای از جمله مکان‌های زیارتی دوره‌ی جدید به شمار می‌روند. در این مقاله، با روش توصیفی‌تحلیلی به بررسی تحولات معنایی مفهوم زیارت در دوره‌ی جدید با توجه به مفهوم تقدس و مبانی الهیاتی این دوره پرداخته شده است. طبق یافته‌های این تحقیق، در مفهوم زیارت در دوره‌ی جدید با قبل از آن نه تخصیص یا توسیع، بلکه تغییر معنایی رخ داده است. براین‌اساس، در الهیات سنتی، تقدس امری درون‌دینی بود که صرفاً از طریق ارتباط با خداوند شکل می‌گرفت، اما در دوره‌ی مدرن تقدس نه مفهومی اکتشافی، بلکه مفهومی برساختی و برون‌دینی شده است که به هیچ نوع وابستگی مذهبی نیاز ندارد. این تحول مفهومی زیارت، برآمده از برخی مبانی الهیات مدرن، از جمله تأکید بر درون‌بودگی خدا، عقل‌گرایی افراطی، فردگرایی، تجربه‌ی دینی و انسان‌گرایی است.