طراحی و ارائه چارچوب راهبردی نظام‌مند امیدبخشی در جامعه بر اساس آموزه‌های نهج‌البلاغه

نویسندگان

1 عضو هیات علمی،دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، جمهوری اسلامی ایران

2 سطح 3حوزه حضرت فاطمه سلام الله

doi
10.22034/iued.2025.2055998.2758
چکیده

امید و امیدواری به عنوان یکی از مهم‌ترین نیازهای روحی و معنوی انسان، نقش کلیدی در تحقق آرمان‌های فردی و اجتماعی ایفا می‌کنند. با این حال، در برخی شرایط اجتماعی و سیاسی، شاهد کاهش سطح امید در جامعه هستیم. لذا ضروری است که با ارائه چارچوبی نظام‌مند و کاربردی برای امیدبخشی در جامعه، بستر تحقق آرمان‌های انقلاب اسلامی و تمدن نوین اسلامی را فراهم آوریم. این مطالعه با الهام از آموزه‌های گرانسنگ نهج‌البلاغه به دنبال طراحی و ارائه چنین چارچوبی است. با رویکرد کیفی و طرح پژوهشی مبتنی بر تحلیل محتوا، این پژوهش در سه گام اصلی انجام شده است: 1) تبیین مفهوم امید و بررسی جایگاه آن در نهج‌البلاغه 2) طراحی و ارائه چارچوب راهبردی نظام‌مند امیدبخشی در جامعه 3) ارزیابی و اعتبارسنجی چارچوب ارائه شده. چارچوب ارائه شده بر اساس اصول و رویکردهای اساسی همچون تأکید بر خداباوری و معنویت، خود شناسی، هستی‌شناسی و ایجاد انگیزه در جامعه بنا نهاده شده است. همچنین راهکارهای عملیاتی متنوعی از قبیل تقویت مفهوم رحمت و نعمت الهی، ایجاد فرهنگ صبر و استقامت، استفاده از گذشته برای ایجاد امید در آیندگان، تقویت روحیه مثبت اندیشی و معنویت و نقش پررنگ علما در تبیین متوازن آموزه‌های دینی در این چارچوب گنجانده شده است. این چارچوب راهبردی می‌تواند بستری نظام‌مند و کاربردی برای تقویت امید و امیدواری در جامعه فراهم آورد.