ابنیۀ هند (مرقّعی در معرّفی فضاهای شهری احمدآباد هند)
نویسندگان
1 دانشیار زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه سیستان و بلوچستان
doi
10.22111/jsr.2018.4612چکیده
پیوند دیرین میان ایران و هند و رواج زبان فارسی در هند بینیاز از بحث است. آثار بسیاری به زبان فارسی در زمینههای مختلف در هند پدید آمده که امروزه به صورت نسخهی خطی زینتبخش کتابخانههای مختلف جهان است و تصحیح و چاپ آنها ضرورتی است انکارناپذیر. از جملهی این آثار، مرقّعی است منحصر بفرد موسوم به ابنیهی هند، در چند برگ معدود در دانشگاه اوپسالای سوئد، در معرفی چهل و پنج بنای کهن در بناهای احمدآباد هند، بانیان و سال ساخت هر بنا. مؤلف و سال کتابت اثر نامعلوم است، امّا با توجه به قراین احتمالاً در سدهی 13 هـ.ق کتابت شده است. روش تصحیح متن، روش قیاسی است و تلاش شده جز برای یکدست کردن ناهماهنگیها یا تصحیح اشتباهی فاحش در جهت فهم درست متن، تغییری در آن ایجاد نشود. یقیناً این مرقّع مفصلتر از این بوده، امّا همین مقدار اندک باقیمانده، بویژه از حیث تاریخ، جغرافیا و شهرشناسی و نیز نشان دادن گسترهی نفوذ اسلام و زبان فارسی در آن سامان اهمیت دارد و جزئی از مواریث زبان و ادب پارسی است. ابنیهی هند برخی ویژگیهای خاص زبانی و ادبی دارد که از نظر بازنمایاندن فارسی رایج در هند، واژگان، دستور و سبک آن حائز اهمیّت است.