فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

نوشتار حاضر با هدف تحلیل نقش پیوندهای مبتنی‏بر خویشاوندی و زادگاهی در هویت‏یابی فرهنگی مهاجرین قوم لَک ساکن شهر تهران با رویکرد کیفی و روش پدیدارشناسی تفسیری انجام شده است. داده‏ها با استفاده از مصاحبۀ عمیق با 23 مشارکت‏کننده گردآوری و با روش هفت‏مرحله‏ای کلایزی تحلیل شدند که طی آن 53 مفهوم استخراج و در قالب 9 مقولۀ «اولویت ازدواج درون‏گروهی»، «تضاد نسلی»، «مطلوبیت محلۀ لک‏نشین»، «شکل‏گیری هویت انگ‏خورده و منزوی»،‌ «احساس دل‏بستگی مکانی»، «علاقه به آیین‏های قومیِ محلی»،‌ «ارتباط و اطلاع مداوم از زادگاه»، «حفظ همیاری‏های انسجام‏بخش» و «بازاندیشی در نوع ارتباطات» دسته‏بندی شدند. تعاملات اجتماعی مهاجرین بیش از همه با خویشاوندان ساکن محله و ساکن زادگاه است که ضمن حفظ تعلقات خویشاوندی و زادگاهی، تمایل به هویت‏یابی و همانندی با گروه قومی را در فرد تقویت می‏کند. طی این روند شیوه‏های حفظ و تداوم هویت فرهنگیِ قومی از نسلی به نسل دیگر انتقال داده می‏شود. نسل والدین بیش از فرزندان، خود را به فرهنگ زادگاهی و قومی به‏منزلۀ کلیتِ فرهنگیِ هویت‏بخش متعلق می‏داند که نمود آن را می‏توان در استمرار پیوندها و مناسبات خویشاوندی مشاهده کرد. مهاجرین و به‏ویژه نسل دوم طی فرایند هویت‏یابی و فرهنگ‏پذیری ضمن بازاندیشی در مؤلفه‏های فرهنگ زادگاهی به دریافت، درونی‏سازی و پایبندی به عناصری از آن و نیز اخذ عناصری از ارزش‏های فرهنگیِ غالب به‏خصوص ارزش‏های مورد تأیید همسالان اقدام می‏کنند. درواقع، در محیط چندفرهنگی شهر تهران، بخش مهمی از فرایند هویت‏یابی نسل دوم در اختیار فرد است، لذا هویت آنان بیش از اینکه مبتنی‏بر جدایی‏گزینی فرهنگی باشد دوفرهنگی و سیال است. کلیدواژه‌ها: بازاندیشی، خویشاوندی، زادگاه، فرهنگ، مهاجرت، هویت.