نوشهرگرایی و حس مکان: مطالعه موردی محله هفت حوض شهر تهران

نویسندگان

1 دانشیار جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

2 دکتری جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران

3 دانشیار جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

4 استادیار جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران

doi
10.22059/jhgr.2019.256595.1007692
چکیده

نوشهرگرایی به‌عنوان یک جنبش جدید در برنامه‌ریزی و طراحی شهری با اصول خود که برساخت شهرهایی مردمی و مناسب برای زندگی تأکید دارد، مکان سازی و فضای عمومی را در اولویت برنامه‌های خود قرار داده است. نوشهرگرایان ادعا می‌کنند که برنامه‌های آنان در قالب اصول ده‌گانه می‌تواند در شکل‌گیری حس مکان افراد مؤثر باشد. ازاین‌رو، هدف از انجام این تحقیق، شناخت میزان تأثیر هر یک از اصول نوشهرگرایی بر حس مکان در محله هفت‌حوض تهران می‌باشد. جهت تحقق این هدف، از روش توصیفی- تحلیلی و همبستگی استفاده‌شده است. روش گردآوری داده‌ها میدانی و ابزار آن "پرسشنامه محقق ساخته" می‌باشد که از روایی و پایایی قابل‌قبول برخوردار است. جامعه آماری تحقیق شامل ساکنین محله هفت‌حوض واقع در منطقه 8 شهر تهران می‌باشد که تعداد آن 30401 نفر است. ازاین‌بین 500 نفر به‌عنوان نمونه جهت مطالعه میدانی و توزیع پرسشنامه‌ها انتخاب شدند. برای تجزیه‌وتحلیل داده‌ها نیز از مدل رگرسیون چند متغیره استفاده‌شده است. نتایج این تحقیق نشان می‌دهد که از بین اصول نوشهرگرایی، 9 اصل از آن تأثیر مثبت بر افزایش حس مکان دارند. طبق نتایج، اصل کیفیت زندگی با ضریب رگرسیون 63/0 بیشترین تأثیر مثبت و اصل افزایش تراکم با ضریب 09/0- تأثیر کاهنده بر حس مکان در محله هفت‌حوض دارد. بنابراین می‌توان گفت اصول نوشهرگرایی، به‌جز اصل افزایش تراکم، بر تقویت حس مکان در محله هفت‌حوض تهران تأثیر دارد و به‌عنوان رویکردی مطلوب در توسعه و بهبود زندگی شهری پذیرفته می‌شود.