الگوی شناختی‌ـ‌رفتاری قرآنیِ مواجه با اضطراب مرگ، با رویکرد مبتنی بر CBT

نویسندگان

1 عضو هیئت علمی گروه تفسیر و علوم قرآن /مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی ره/ قم

doi
10.22034/iued.2025.2049911.2723
چکیده

چکیده این پژوهش با هدف استخراج الگویی قرآنی برای مواجهه با اضطراب مرگ، با رویکرد درمان شناختی رفتاری (CBT) انجام‌شده است. پژوهش با روش توصیفی_تحلیلی و از طریق بررسی آیاتِ مرتبط با مرگ و تطبیق آن‌ها با اصول CBT صورت گرفته است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که می‌توان راهبردهای شناختی و رفتاری متعددی را برای مواجهه با اضطراب مرگ از قرآن کریم استخراج کرد که با اصول CBT همخوانی دارند. این راهبردها شامل ارائه‌ی شناخت‌های صحیح درباره‌ی واقعیت خود مرگ، بینش‌هایی درباره‌ی عالَم دنیا و آگاهی‌هایی راجع به عالم آخرت و نیز توصیه‌های رفتاری است. این توصیه‌های رفتاری شامل توصیه‌های رفتاری جوانحی و توصیه‌های رفتاری جوارحی هستند. به‌دست آوردن این شناخت‌ها و مراعات عملی این توصیه‌های رفتاری به مُراجع کمک می‌کند تا در مواجه شدن با اضطراب مرگ، در وضعیت مطلوب‌تری قرار گیرد. این الگوی استخراج‌شده می‌تواند مبنایی برای طراحی مداخلات درمانی با رویکرد اسلامی در حوزه‌ی اضطراب مرگ باشد.