فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

اطلاعات موجود درباره چگونگی استفاده از فضاهای معماری به‌ویژه درباره نحوه استفاده جنسیتی از فضاهای معماری بسیار اندک است و به سبب آن‌که نقاشی به‌صورت واقع‌گرا در ایران معمول نبوده است، درباره کاربرد بعضی از فضاها اطلاعات اندکی وجود دارد. پرسش پژوهش حاضر چنین است: جنسیت چه نقشی در تفکیک فیزیکی یا غیرملموس فضاهای معماری و نحوه استقرار افراد داشته است؟ مبانی نظری پژوهش بر این پایه استوار است که روابط اجتماعی، فرهنگی، آیینی و امنیت موجب می‌شد تا جنسیت در چگونگی استفاده از بعضی فضاهای معماری و شهری و نحوه استقرار افراد در آن‌ها در گذشته نقش داشته باشد. این پژوهش از نظر داده‌ها از نوع پژوهش‌های کیفی است و از نظر قلمرو زمانی، تاریخی است و از روش تحقیق تفسیری-تاریخی وتوصیفی و تطبیقی استفاده شده است. همچنین جامعه آماری، شماری از نقاشی‌های تاریخی تا اواسط دوره صفوی است که افراد در فضاهای معماری در آن‌ها نشان داده شده‌اند. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که جنسیت موجب تمایز، عرصه‌بندی و تفکیک بعضی از فضاها به‌صورت‌های متفاوت کالبدی یا با فاصله یا توسط صفحه‌های قابل جابجایی می‌شد. این تمایز و تفکیک بر پایه الگوهای رفتاری و دیدگاه‌های فرهنگی، آیینی و امنیت برای فعالیت‌ها و تجمع‌های گوناگون و برای تسهیل انجام فعالیت‌ها بود. آنچه از نگاره‌ها استنتاج می‌شود کمابیش با شواهد موجود و تاریخی انطباق دارد.