جهانی‌شدن، تحول فرهنگی و سیاست توسعه صادرات در کشورهای درحال توسعه

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری گروه علوم سیاسی و روابط بین الملل ، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران

2 دانش آموخته کارشناسی ارشد روابط بین الملل، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران

3 دانش آموخته کارشناسی ارشد علوم سیاسی دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران

4 دانش آموخته کارشناسی ارشد روابط بین الملل، دانشگاه گیلان، گیلان، ایران

doi
10.22126/ipes.2019.1188
چکیده

جهانی‌شدن مفهومی است که برای توصیف یک رشته تحولات اساسی مرتبط به هم در سطح جهانی به‌کار می‌رود. این پدیده، از یک ‌طرف، باعث به هم‌فشردگی و نزدیک ‌شدن عرصه‌های مختلف زندگی انسآنها و فروپاشی مرزهای پیشین در همه حوزه‌ها شده و از طرف‌ دیگر، تأثیرگذاری بخش‌های مختلف سیاسی، اقتصادی و فرهنگی را بر یکدیگر در عرصه جهانی به ‌دنبال داشته ‌است. امروزه تحت‌تأثیر انقلاب فناوری اطلاعات و ارتباطات، تاثیرات جهانی‌شدن در بخش فرهنگی به‌ویژه در کشورهای در حال توسعه نمود بیشتری یافته‌است به‌گونه‌ای که منجر به شکل‌گیری یک «فرهنگ مصرفی فردگرایانه و گزینش‌گر» در سطح جهانی شده‌است. این فرهنگ جدید، به‌نوبه خود، سایر عرصه‌ها از جمله سیاست و اقتصاد و حوزه تلاقی آنها یعنی سیاستگذاری اقتصادی دولت‌ها را نیز تحت‌تأثیر قرار داده ‌است. بر این اساس، هدف این مقاله تلاش در جهت فهم این تحولات فرهنگی و پیامدهای آن برای سیاستگذاری اقتصادی دولت به ‌ویژه در کشورهای در ‌حال ‌توسعه است. سئوال اصلی پژوهش این است که چه نسبتی بین تحولات فرهنگی ناشی از جهانی‌شدن و سیاستگذاری اقتصادی دولت در کشورهای در حال‌توسعه وجود دارد؟ در پاسخ به این پرسش، این فرضیه مطرح می‌شود که تحولات فرهنگی ناشی از جهانی‌شدن، با طرح مطالبات و نیازهای جدید، سیاستگذاری اقتصادی دولت را به ‌سمت الگوهای بازارمحور و برون‌گرایانه، به ‌منظور هماهنگی با آن تحولات و پاسخ به مطالبات و نیازهای جدید، سوق داده است. این الگو برای کشورهای در‌حال‌توسعه راهبرد توسعه صادرات می‌باشد. در این مقاله، روش پژوهش توصیفی-تحلیلی بوده و برای گردآوری داده‌ها از روش کتابخانه‌ای استفاده شده ‌است.