مسئلة بحران نام در رمان مهاجرت (مطالعة موردی: گلی ترقی و روحانگیز شریفیان)
نویسندگان
1 دانشجوی کارشناسی ارشد ادبیات عامه، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران
2 دانشیار زبان و ادبیات فارسی دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.
doi
چکیده
مهاجرت و ترک سرزمین مادری همواره باعث ایجاد چالشهایی در زندگی فرد مهاجر میشود و او را با بحرانهای هویتی فراوانی رو به رو میکند. یکی از این بحرانهای هویتی، بحران «نام» است. «نام» یکی از بخشهای بنیادین و اصلی هویت هر فرد است که در واقع، جلوهگاه هویت است. مهاجر نیز که در سرزمین جدید همواره دیگری یا خارجی محسوب میشود، در تلاش برای نزدیکتر شدن و خودی شدن در سرزمین میزبان گاهی دست به تغییر نام میزند. این تغییر نام علاوه بر مهاجران نسل اول، در نسل دوم مهاجران یعنی فرزندان آنها نیز نمود دارد. مسئلۀ مهاجرت و چالشهای مربوط به آن از زوایای مختلف قابل بررسی است ولی آنچه در اینجا مورد نظر ما است تأمل در نوع ادبی رمانهای مهاجرت و توجه به جنبههای مردمنگارانه آن است تا با تحلیل متن ادبی رمان و با تمرکز بر حوزه مردمشناسی و جامعهشناسی ادبیات، تحلیلی متفاوت ارائه دهیم و نظر به اهمیت ادبیات مهاجرت به مثابة نوع ادبی نوظهور در ایران و ضرورت روشن شدن ابعاد مختلف آن با روش توصیفیتحلیلی مسئلة بحران نام مهاجر را به مثابة یکی از مؤلفههای هویتی، در سه متن ادبی: کارت پستال و چه کسی باور میکند رستم اثر روحانگیز شریفیان و بازگشت اثر گلی ترقی بررسی و تحلیل کردیم. نتایج به دست آمده حاکی از این است که مهاجران در حرکات آونگوار هویتی خود بین فرهنگ سرزمین مادری و سرزمین میزبان، بحرانهای هویتی را تجربه میکنند. بحران نام، یکی از این موارد است. در آثار مورد بررسی، «نام» دارای کارکرد هویتی است و در دو الگوی مهاجران نسل اول و دوم قابل بررسی و تحلیل است.
