ارزیابی ریسک ایستگاههای مترو در مواجهه با تهدیدات انسانساخت و مخاطرات طبیعی با روش رمکپپلاس (مطالعه موردی: ایستگاههای خط یک مترو کلانشهر تهران)
نویسندگان
1 پژوهشگر پژوهشگاه علوم و معارف دفاع مقدس، تهران، ایران
2 گروه کشف جرائم، دانشگاه علوم انتظامی امین، تهران، ایران
3 گروه پیشگیری انتظامی، دانشگاه علوم انتظامی امین، تهران، ایران
doi
10.22034/ispdrc.2023.2013217.1055چکیده
زیرساخت حملونقل شهری بهخصوص سامانه متروی کلانشهر تهران که روزانه برای جابهجایی میلیونها نفر مورد استفاده قرار میگیرد، بهعنوان یکی از حیاتیترین زیرساختهای کشور شناخته میشود. هرگونه اخلال در فعالیت شبکه مترو میتواند به تأثیرات گستردهای در سایر زیرساختهای مرتبط، از جمله شبکه حملونقل عمومی و سیستم توزیع برق داشته و همچنین به نارضایتیهای اجتماعی منجر شود. در این راستا، در پژوهش حاضر داراییهای حیاتی (از جمله انسانی، فیزیکی و سایبری) ایستگاههای خط یک متروی کلانشهر تهران تحت ارزیابی ریسک به روش رمکپپلاس قرار گرفته است. بازه گستردهای از تهدیدات انسانساخت و مخاطرات طبیعی و همچنین پیامدهای آنها بهصورت کمّی در ایستگاههای مذکور مورد ارزیابی قرار گرفته است. با محاسبه مقادیر کمّی آسیبپذیری و احتمال وقوع رویدادها، عدد ریسک بهصورت کمّی محاسبه شد. نتایج نشان دادند که خطرپذیرترین داراییها در میان سرمایههای فیزیکی و سایبری، سیستم سیگنالینگ، واگنهای قطار، اتاق کنترل، پلههای برقی، سامانه پست فشار قوی اختصاصی از شبکه توزیع برق و همچنین سیستم هدایت آب ایستگاهها بودند. برای سرمایههای انسانی نیز مسافرین و کارکنان در بخشهای سکو، ورودیهای ایستگاه و سالن فروش بلیط مشمول خطرپذیرترین داراییها میشوند. همچنین مهمترین تهدیدات و مخاطراتی که در صدر جدول پرتکرارترین و مخاطرهآمیزترینها بودند بهترتیب شامل تروریستها (اعم از انتحاری و بمبگذاری گروهی)، وسایل نقلیه بمبگذاری شده در محیط ورودی ایستگاهها، خرابکاریهای فیزیکی و سایبری، آلودگیها و دزدی سایبری برای بخش تهدیدات تروریستی و سیل و زلزله برای بخش مخاطرات طبیعی میشوند.