تأثیرجادوی شباهت در شکلگیری باورها و خرافات مردم ایوان
نویسندگان
1 دکتری زبان و ادبیات فارسی دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
doi
چکیده
جادوی شباهت یا تقلید، مبتنی بر این اندیشه است که برای رسیدن به یک هدف یا واقعیت باید به شبیهسازی یا تصویرسازی آن واقعیت پرداخت تا طبیعت به تکرار و تقلید آن عمل ترغیب شود. این پژوهش که از نوع مطالعات کیفی است، میکوشد با روش کتابخانهای و میدانی به بررسی و طبقهبندی باورها و آداب و رسوم شکلگرفته بر اساس جادوی شباهت در فرهنگ عامه شهرستان ایوان بپردازد. روش نمونهگیری، گلولهبرفی بوده که با استفاده از مصاحبه نیمهساختاریافته، آداب و رسوم شهرستان ایوان را در هفت روستای آن بررسی کرده است. نتایج این پژوهش که طی پنج ماه انجام شد، نشان میدهد که برخی از باورها و آداب و رسوم در فرهنگ عامه ایوان بر پایه جادوی شباهت شکل گرفتهاند که این موارد در دَه بخش یعنی باورهای مرتبط با ازدواج، بارداری، تولدِ نوزادان، درمان و بلاگردانی، باروری و برکتبخشی، عزاداری، خالکوبی، جادوی سیاه، اشیاء و حیوانات گمشده و دفع مهمان ناخوانده بررسی و تحلیل میشود که از این میان بهترتیب، باورهای مرتبط با نوزادان، باروری و برکتبخشی، درمانی و بلاگردانی، ازدواج و بارداری انعکاس بیشتری نسبت به سایر باورها دارد. بهنظر میرسد این امر ریشه در اهمیت فرزندان بهعنوان نیروی کار و عامل حفظ کیان خانواده و بهنوبه خود خیر و برکت در زندگی روستایی و معیشت جامعه کشاورزی دارد.
