فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

 زلزله یکی از تأثیرگذارترین فجایع طبیعی در زندگی افراد است. پیامدهای اجتماعی آن بر اساس سن، جنسیت، طبقه اقتصادی و اجتماعی متفاوت است. میزان و قدرت آسیب‌های ناشی از زلزله در انسان‌ها، تحت تأثیر ویژگی‌های قربانیانِ آنها و میزان حمایت‌های دریافتی در فاجعه است. کودکان، زنان و افراد کم‌درآمد، میزان آسیب‌دیدگی بیشتری را نسبت به دیگران در زمان فجایع تجربه می‌کنند. با توجه به اینکه ایران یکی از زلزله‌خیزترین کشورهای جهان به شمار می‌رود، پرداختن به آن از دید مردم‌شناسی به‌عنوان مسأله‌ای مهم از اهمیت بسیاری برخوردار شده‌ است. مطالعه حاضر، پژوهش کیفی است که با هدف درک تجربه زیسته کودکان سرپل‌ذهاب از زلزله انجام شده است. در این پژوهش با استفاده از رویکرد پدیدارشناختی، مصاحبه‌های عمیق نیمه‌ساختاریافته با 20 نفر از کودکان زلزله‌زده انجام شده است. یافته‌های این پژوهش که شامل 15 درون‌مایه فرعی و در نهایت 4 درون‌مایه اصلی است، نشان می‌دهد تجربه ناگهانی ویرانی و از دست دادن احساس خوشبختی، آسیب‌های جسمی و روانی، ترک تحصیل، افت شدید تحصیلی، و افزایش آسیب‌های اجتماعی از پیامدهای تأثیرگذار بر زندگی کودکانی است که زلزله را تجربه کرده‌اند. نتایج این یافته‌ها با تأکید بر نقش آموزش و شکل دادن آگاهی در کمک به کودکان و خانواده‌ها در آماده‌سازی و بهبودی از انواع فجایع نشان می‌دهد که آموزش در چرخه فاجعه نقشی مهم در کاهش آسیب‌پذیری و بهبود و بازیابی عاطفی، اجتماعی و رفتاری کودکان دارد.