ارزیابی کیفی معماری کلانتری به مثابه فضای شهری عمومی – عملکردی بر اساس روش ترجیحات کاربر، مورد مطالعه ۲۸ کلانتری تهران بزرگ
نویسندگان
1 دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه تربیت دبیر شهید رجائی، تهران، ایران
2 دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه بینالمللی امام خمینی(ره)، قزوین، ایران
3 دانشکده هنر ومعماری، دانشگاه تربیت مدرس، تهران،، ایران
doi
10.22034/ispdrc.2022.701537چکیده
در شهرهای امروزی، فضاهای شهری متنوعی باطیف وسیعی از عملکردهای تفریحی تا امنیتی وجود دارد. کلانتریها نیز یکی ازاین فضاهای شهری هستند که مهمترین وظیفه انها، حفظ امنیت و نظم اجتماعی در شهر است. روش تحقیق این پژوهش در دو بخش نظری و عملی صورت پذیرفته است، در بخش نظری با استفاده از روش توصیفی-تحلیلی بعد های اصلی مورد نیاز برای ارزیابی کیفیت معماری کلانتری، به عنوان یک فضای شهری، توسط نظریه ابعاد کیفی فضا (پروفسور کرمونا) تبیین گردید و همچنین با استفاده از منابع کتابخانه ای از قبیل مقالات و کتب شاخصه های هر کدام از این ابعاد متناسب با معماری کلانتری تبیین گردیده است. درنهایت شش فاکتور (اجتماعی، بصری، ادراکی، فضایی، مورفولوژی و عملکردی)برای معرفی یک فضای شهری براساس نظریه پروفسور متیو کارمونا انتخاب شدند. سپس به تبیین زیر شاخصههای هرکدام از فاکتورها پرداخته شده است. جهت شناسایی عوامل موثر برکیفیت معماری کلانتری و نحوه اثر آنها ۲۸مورد از کلانتریهای واقع در مناطق 1، 2، 3، 4، 5، 7 و 8 شهرتهران مورد بررسی قرار گرفتهاند. جامعه آماری دراین پژوهش متشکل از مراجعین و پرسنل حاضر در کلانتریها، مهندسین پژوهشگاه ناجا و متخصصین معماری و طراحی شهری انتخاب شده است. بهمنظور رفع معضل نداشتن دانش تخصصی معماری، جامعه آماری و ایجاد زبان مشترک بین پژوهشگر و پاسخ دهندگان از روشارزیابی ترجیحات استفادهکنندگان دراین پژهش استفاده شده است. نتایج بدست آمده حاکی از دستیابی به عناصر هویتی است که میتوان بوسیله آن، معماری کلانتری، که یک ساختار عمومی– عملکردی شهری است را ارتقاء داد و موجب افزایش کیفیت معماری آن شد. در انتها پیشنهادات طراحی معماری متناسب با پژوهش انجام شده برای کلانتریها ارائه گردیده است.
