مسیریابی بهینه تخلیه اضطراری در بافت‌های مرکزی شهری (نمونه مورد مطالعه: منطقه 1 شهرداری اصفهان)

نویسندگان

1 کارشناسی‌ارشد برنامه‌ریزی شهری، گروه شهرسازی،دانشگاه گیلان، رشت، ایران

2 گروه مهندسی شهرسازی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران

3 گروه مهندسی شهرسازی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران

doi
10.22034/ispdrc.2022.701539
چکیده

تخلیه اضطراری و شناسایی مسیرهای بهینه تخلیه یکی از ابعاد اساسی مدیریت بحران به شمار می­آید که کشورهای مختلف بنا بر سطح توسعه و میزان آینده ­نگری خود به آن توجه می­نمایند. با توجه به خلأ مطالعاتی و عدم توجه کافی سیستم مدیریت شهری کشور و ضعف مطالعاتی و پژوهشی در این زمینه، این مطالعه شناسایی مسیرهای بهینه تخلیه اضطراری در منطقه 1 شهرداری اصفهان به‌عنوان یکی از هسته­ های هویتی- تاریخی و مرکزیت تجاری - گردشگری شهر اصفهان را وجه همت خود قرار داده است (در قالب ایجاد شبکه پویا و قابل استفاده جهت انواع مختلف بحران­های انسانی - طبیعی). در این راستا شش شاخص اصلی کیفیت بنا، تراکم جمعیت، تراکم ساختمانی، قدمت بنا، عرض مسیر و شیب مسیر بر اساس پیشینه علمی و در دسترس بودن داده­ های مورد نیاز احصا گردیدند. بعد از آن 32 خیابان بر مبنای عرض حداکثری و پوشش حداکثری منطقه انتخاب شد و وضعیت شاخص‌های مذکور برای این خیابان‌ها و محدوده واقع در شعاع 100 متری آنها مورد بررسی قرار گرفت. سپس شاخص­های مورد اشاره در سیستم تحلیل شبکه­ای و نرم­افزار SuperDecision مورد وزن­ دهی قرار گرفتند و پس از ایجاد شبکه، شناسایی مسیر بهینه بر مبنای هرکدام از شاخص­ها مورد آزمون قرار گرفت و شش مسیر منحصربه‌فرد بر اساس هرکدام از شاخص­های پژوهش مورد شناسایی قرار گرفتند.‌ در نهایت با روی­ هم ­اندازی لایه­ ها، مسیر تخلیه اضطراری نهایی به سمت منطقه امن ترسیم گردید.