کلیت، کیفیت و تعادل؛ سه مفهوم کلیدی در نگرش پزشکی ایرانیان باستان
نویسندگان
1 ایران- تهران- دانشگاه تهران- دانشکده علوم اجتماعی- گروه مردم شناسی
doi
چکیده
ایران علاوه بر اینکه گهواره تمدن است، در حوزه پزشکی نظری و عملی نیز یک تمدن پیشگام به شمار میآید. این مقاله با استناد به منابع اوستایی، ودایی و پهلوی به توصیف و تحلیل سه مفهوم کلیدی در نگرش پزشکی ایرانیان باستان یعنی کلیت، کیفیت و تعادل پرداخته و آنها را در پیوند با ساختارهای گستردهتر ذهنی و اجتماعی بررسی کرده است. همچنین نگاهی گذرا به سیر تحول این نگرش از ایران باستان تا یونان باستان و از آنجا تا اسکندریه و ایران دوره اسلامی و تا پزشکی جدید و فراگیر کنونی(فیزیک پزشکی) داشته است. یکی از یافتههای مهم این است که تغییرات و تعدیلاتی که این سه مفهوم پس از رسیدن به پزشکی یونان باستان داشته است، به احتمال زیاد میتواند نقطه عطفی محسوب شود که از آن پس، سیر تحول مزبور را تا حال حاضر و به طور پیشرونده به سوی تجربهگرایی، جزءنگری و استقراء سوق داده است.