بررسی اصول و معیارهای پدافند غیرعامل در طراحی شهر زیرزمینی کرد علیا
نویسندگان
1 هیئتعلمی دانشکده معماری، پردیس هنرهای زیبا، دانشگاه تهران، تهران، ایران
2 هیئتعلمی دانشکده معماری و شهرسازی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
3 دانشجوی دکتری معماری، گروه معماری، واحد تهران جنوب، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
doi
10.22034/ispdrc.2021.705166چکیده
تاریخ معماری ایران اسلامی گویای ارزشمندیهایی است که میتواند سبب شود الگوهای مطلوب معماری و شهرسازی برمبنای پایداری و تداوم استخراج شود. یکی از نمونههای موفق در شهرسازی ایران، پدیده شهرهای زیرزمینی است. شهرهایی که چه باهدف امنیتی و چه مذهبی پدید آمده و گویای آن است که ملاحظات دفاعی و استراتژیک از مهمترین عوامل در شکلگیری اینگونه از معماری بوده است. مقاله حاضر با تأکید بر معماری شهر زیرزمینی کرد علیا و تحلیل الگوهای ساختاری معماری آن در راستای تطبیق با اصول معماری پدافند غیرعامل برآمده و نسبت به تحلیل این الگوها اقدام نموده است. مقاله با ماهیت کیفی و شیوه تحلیلی توصیفی و با تأکید بر روش کتابخانهای و تحقیقات میدانی در خصوص معماری شهرهای زیرزمینی پرداختهشده است. پس از بررسی اصول معماری پدافند غیرعامل و تطبیق و تحلیل در حوزه معماری زیرزمینی و دستکند نسبت به استخراج الگوهای پایدار اینگونه از معماری اقدام شده است. نتایج حاصل از تحقیق نشان میدهد که معماری شهر زیرزمینی کردعلیا که در رده معماری دستکند قرار میگیرد ضرورتاً بر اساس مبانی امنیت شکل یافته و در خصوص الگوهای مکانیابی، استقرار، ساختار فرم، فضاهای ارتباطی و فضاهای زیستی و هندسه فضاهای حرکتی ماهیتی پایدار داشته است و قابلیت تطبیق پذیری بر اساس اصول و معیارهای پدافند غیر عامل را دارد . و در مقام مقایسه با سایر معماریهای دستکند میتواند الگویی مطلوب و پایدار جهت استمرار در ساختارهای جدید شهری قرار گیرد.
