فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در این مطالعه استخراج ترکیبات زیست‌فعال از اندام هوایی پروانش با کمک مایکروویو بر اساس روش‌شناسی سطح-پاسخ و طرح باکس-بنکن بررسی و بهینه‌یابی شد. قدرت مایکروویو (100-300 وات)، نسبت نمونه به حلال (1:20-1:40 وزنی/حجمی) و ﻣﺪت زﻣﺎن تابش مایکروویو (9-14 دقیقه) متغیّرهای مستقل مورد بررسی در این مطالعه بودند. بهینه‌یابی با استفاده از تکنیک عددی و با هدف به حداکثر رساندن عملکرد کمی استخراج و میزان ترکیبات فنولی کل صورت پذیرفت. بر اساس نتایج به دست آمده اثر کلیه متغیرهای مستقل مورد مطالعه بر پاسخ‌ها (عملکرد کمی استخراج و میزان ترکیبات فنولی کل) معنی‌دار بود (05/0>p). شرایط بهینه استخراج به کمک امواج مایکروویو با قدرت مایکروویو 250 وات، مدت زمان تابش مایکروویو 11 دقیقه و نسبت نمونه به حلال 1:33 وزنی/حجمی به دست آمد. تحت شرایط بهینه میزان عملکرد کمّی استخراج و میزان ترکیبات فنولی کل به ترتیب 21/18 درصد و 40/118 میلی‌گرم معادل گالیک ‎اسید بر گرم بود. از روش سنتی سوکسله جهت بررسی کارایی فناوری استخراج به کمک امواج مایکروویو استفاده شد. روش سنتی از لحاظ کمی عملکردی بهتر (19/0±68/29 درصد) اما از لحاظ کیفی (میزان ترکیبات فنولی کل (18/0±19/16 میلی‌گرم معادل گالیک اسید بر گرم) و ﻣﯿﺰان ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ مهار رادیکال‌های آزاد DPPH (14/0±17/10 درصد) و HO (17/0±34/8 درصد)) عملکردی کمتر از روش استخراج به کمک مایکروویو داشت. نتایج به دست آمده حاکی از آن است که با استفاده از روش استخراج به کمک مایکروویو می‌توان به ترکیبات زیست‌فعال فنولی بیشتر و با فعالیت آنتی اکسیدانی مطلوب در مدت زمان کوتاه‌تر و با مصرف انرژی کمتر دست یافت.