شاهنامه حماسۀ ایرانی به منزلۀ ادبیات جهان

نویسندگان

1 استادیار زبان و ادبیات انگلیسی، گروه زبان و ادیبات انگلیسی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه بوعلی سینا همدان، ایران

doi
10.22077/islah.2022.5328.1093
چکیده

کتاب شاهنامه حماسۀ ایرانی به منزلۀ ادبیات جهان (2019) دارای یک پیش‌گفتار، مقدمه، کتاب‌نامه، نام‌نامه، پنج فصل و یک مؤخره است. عناوین فصول پنج‌گانۀ آن عبارتند از: 1. حماسۀ پارسی، 2. فردوسیِ شاعر، 3. کتابِ شاهان، 4. حماسه-ها و امپراتوری‌ها و 5. امپراتوری‌ها فرومی‌افتند و ملت‌ها برمی‌خیزند. کتابِ حاضر تحقیقی فراخ‌دامن دربارۀ شاهنامه در پرتو مباحث پسااستعماری است. دباشی از نگارش این کتاب دو هدف عمده دارد: الف) معرفی این حماسۀ کم‌نظیر به دانشجویان و خوانندگان فرهیخته (به آنانی که انگلیسی می‌دانند) و ب) به چالش کشیدن مفهوم «ادبیات جهان» در محافل دانشگاهی غرب. به نظر دباشی، در بررسی شاهنامه به منزلۀ ادبیات جهان پیش از هرچیز باید جهان اروپامحور را از نو ارزیابی و تصور کرد. امروزه مراد از جهان در ادبیات جهان، همان جهان ساختگی غرب است. این کتاب، در واقع، تجربۀ زیستۀ نویسنده است. به دیگر سخن، محصول سال‌ها تدریس شاهنامه به دانشجویان ــ با پیشنه‌های فرهنگی مختلف ــ در دانشگاه کلمبیایِ نیویورک است.