فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

پژوهش حاضر به بررسی عوامل مؤثر بر سیل‌خیزی و پیش‌بینی ریسک سیلاب‌های آینده حوضه‌ آبخیز  شهرچای واقع در استان آذربایجان غربی یکی از زیرحوضه‌های حوضه آبریز دریاچه ارومیه، پرداخته است. با توجه به رشد جمعیت، توسعه اجتماعی و اقتصادی و تغییرات آب‌وهوایی ناشی از گرمایش جهانی، خسارت‌های ناشی از سیلاب در این منطقه در حال افزایش است. هدف از این پژوهش، شناسایی عوامل اصلی موثر بر خطر سیل و پیش بینی احتمال وقوع سیلاب در آینده است. جهت دست‌یابی به هدف مطرح‌شده نخست جهت پایش و ارزیابی تغییرات کاربری اراضی 7سال اخیر با استفاده از تصاویر Sentinel2 به روش شیءگرا و طبقه‌بندی تصاویر از الگوریتم SVM  و جهت شبیه‌سازی تغییرات کاربری اراضی در آینده از الگورتیم CA-MARKOV استفاده شد. درنهایت شبیه‌سازی رواناب با استفاده از مدل InVEST از متغیرهای بارش(جهت شبیه سازی بارش از نرم افزار LARS- WG ، از مدل اقلیمی CMIP6 با نام ACCESS-CM2 و با استفاده از دو سناریو SSP2-4.5 و SSP5-8.5 استفاده شده است، کاربری اراضی، گروه هیدرولوژیکی خاک و شماره منحنی مربوط به حوضه‌ آبخیز مورد مطالعه تهیه و به نرم‌افزار InVEST معرفی شد. نتایج نهایی نشان می‌دهد برای سال‌های 2016، 2023 و 2030 در ضلع جنوبی حوضه آبخیز شهرچای، پتانسیل خیلی کم و کم برخوردار است. این درحالی است که در قسمت مرکزی حوضه آبخیز پتانسیل تولید رواناب متوسط و بالا می‌باشد. طبق نتایج پیش‌بینی برای سال 2030 پتانسیل تولید رواناب حداکثر و حداقل مقادیر رواناب با مقدار عددی 57/129 و 0 مترمکعب برآورد شد. بنابراین در اکثر بخش‌های حوضه آبخیز شهرچای رواناب افزایش خواهد یافت.