فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

دانه‌های خاکشیر (Descurainia sophia) منبع سرشار از پلی فنل‌هایی مانند کومارین، فلاونوئیدها، فلاون گلایکوزید و اسیدهای فنلی هستند. در این تحقیق ترکیبات زیست فعال دانه خاکشیر با استفاده از روش‌ اهمیک و بر پایه‌ی حلال آب استخراج شد و از عصاره تولید شده پودر نوشیدنی فوری با نسبت های 50 به 50 ، صفر به 100 و 100 به صفر مالتودکسترین به صمغ عربی و درصد مواد حامل 30 تا 50 در دمای ورودی 120، 140و160 درجه سلسیوس با استفاده از خشک‌کن پاششی تولید گردید. ویژگی‌های فیزیکوشیمیایی پودرهای حاصل شامل رطوبت، ضریب عدم حلالیت، اندازه ذرات، ترکیبات فنلی کل و قدرت آنتی‌اکسیدانی مورد ارزیابی قرار گرفت. پودر‌ برگزیده حاصل از نتایج روش سطح پاسخ انتخاب و عصاره مجددا به گونه‌ای بازآبپوشی شد که مقدار ماده جامد آن مشابه ماده جامد عصاره اولیه باشد سپس از لحاظ وضعیت ظاهری، طعم، عطر و بو، بافت و پذیرش کلی مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد اثرات درصد و نسبت عوامل حامل (مالتودکسترین و صمغ عربی) و اثر دما روی مقدار رطوبت و عدم حلالیت معنی‌دار بود. درصد عوامل حامل و دمای خشک کن روی فعالیت آنتی اکسیدانی و درصد و نسبت عوامل حامل روی مقدار ترکیبات فنلی کل تاثیر معنی‌دار در سطح 5 درصد داشت. بهینه‌سازی با روش سطح پاسخ نمونه پودر تولید شده در دمای 160 درجه سلسیوس با نسبت مالتودکسترین به صمغ عربی 100 به 0 و 30 درصد عوامل حامل را به عنوان تیمار بهینه انتخاب کرد. اندازه ذرات پودرهای تولیدی بین 2617 تا 4664 نانومتر متغیر بود. نتایج مقایسه ارزیابی حسی پودر بهینه بازآبپوشی شده با عصاره قبل از خشک کردن نشان داد از نظر امتیاز وضعیت ظاهری، طعم، عطر و بو، بافت و پذیرش کلی دو نمونه اختلاف معنی‌داری با هم نداشتند.