بازیابی اطلاعات در محیط وب (مورد مطالعه: نرم‌افزارهای کتابخانه‌ای ایران)

نویسندگان

1 دانشیار، گروه علم اطلاعات و دانش شناسی، دانشگاه قم، قم، ایران

2 کارشناس ارشد علم اطلاعات و دانش شناسی، دانشگاه قم، قم، ایران

3 دکتری علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشگاه آزاد اسلامی همدان، همدان، ایران

doi
10.22054/jks.2021.57974.1402
چکیده

این پژوهش با هدف ارزیابی نرم‌افزارهای کتابخانه‌ای تحت‌وب پارس آذرخش، سیمرغ و سامان از نظر ویژگی‌های بازیابی‌اطلاعات در محیط وب انجام گرفته است. پژوهش حاضر از نوع کاربردی بود. جامعة آماری پژوهش حاضر را نرم‌افزارهای کتابخانه‌ای تحت‌وب پارس آذرخش، سیمرغ و سامان تشکیل دادند. برای سنجش، بررسی، شناسایی و ارزیابی ابعاد پژوهش وضعیت نرم‌افزارهای کتابخانه‌ای در 5 شاخص مورد بررسی و تحلیل قرار گرفت. داده‌های این پژوهش از طریق مشاهده وبگاه نرم‌افزارهای کتابخانه‌ای مورد پژوهش و بهره‌گیری از نظرات متخصصان نرم‌افزارهای مورد مطالعه گردآوری و با استفاده از روش‌های آمار توصیفی مورد تجزیه‌و‌تحلیل قرارگرفت. یافته‌های پژوهش نشان داد که در قسمت قابلیت‌های جست‌وجو در انواع فیلدها، نرم‌افزار پارس آذرخش با 85/98 درصد امتیاز و نرم‌افزارهای سامان و سیمرغ به‌طور مشترک با 55/96 درصد امتیاز به ترتیب بیشترین و کمترین امتیازات را کسب کردند. در قسمت انواع فرمول‌بندی‌های جست‌وجو، نرم‌افزارهای سیمرغ و پارس آذرخش با 100 درصد امتیاز و نرم‌افزار سامان با 34/83 درصد امتیاز به ترتیب بیشترین و کمترین امتیازات را کسب نمودند. در قسمت انواع دیگر جست‌وجوها در نرم‌افزار، نرم‌افزار پارس آذرخش با 43/78 درصد امتیاز و نرم‌افزار سامان با 97/76 درصد امتیاز به ترتیب بیشترین و کمترین امتیاز را کسب کردند. نتایج پژوهش نشان داد که نرم‌افزارهای کتابخانه‌ای مورد پژوهش، از نظر ویژگی‌های بازیابی‌اطلاعات در محیط وب، نسبت به نسخه‌‌های قبلی خود پیشرفت‌‌های خوبی داشتند و توانستند بیش از 80% از معیارهای مورد مطالعه در این پژوهش را رعایت نمایند.