فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در شرایط تغییرات اقلیمی، بیابان‌‌زایی و تخریب زمین، یک مسئله مدیریتی حیاتی در جنگل‌‌های شمال ایران این است که چگونه می-توان تاب‌‌آوری جنگل‌‌ها را در برابر آتش‌‌سوزی‌‌ها افزایش داد. طی دهه‌‌های گذشته، مدیران جنگل‌‌ از تیمارهای جنگل‌‌شناسی به‌‌منظور بازسازی ساختار، ترکیب و تنوع توده‌‌های جنگلی هیرکانی استفاده کرده‌‌اند، اما شواهد علمی مبنی بر اثر این تیمارها بر کاهش خطر آتش در این منطقه وجود ندارد. در این مطالعه بر اساس رویکرد مدل‌‌سازی رفتار آتش با استفاده از فلم‌‌مپ ام‌‌تی‌‌تی، روابط مکانی بین تیمار جنگل‌شناسی کاهش ماده‌‌سوختنی ( تنک‌‌کردن) و احتمال سوختن سطحی و تاجی در سری‌‌های 6 و 7 ملکرود جنگل سیاهکل ارزیابی شد. در ابتدا مشخصات ماده‌‌سوختنی بعد از توسعه تیمارهای جنگل‌‌شناسی در دوره زمانی 1385 الی 1395 در منطقه مطالعه برای ارزیابی تنک‌‌کردن سبک و تنک‌‌کردن سنگین به‌‌عنوان ابزارهای بازسازی برای شرایط ماده‌‌سوختنی مشابه تجزیه و تحلیل شد. علاوه بر این، تجزیه و تحلیل واریانس برای تعیین اثر تیمار جنگل‌‌شناسی تنک‌‌کردن بر احتمال‌‌های سوختن سطحی و تاجی انجام شد. نتایج مدل‌‌سازی در سطح سیمای‌‌سرزمین نقش مهم تنک‌‌کردن را در کاهش احتمال سوختن تاجی ( تقریبا 11 درصد) در منطقه مورد مطالعه تایید می‌‌کند، با این وجود، اثر تنک‌‌کردن روی احتمال سوختن سطحی از نظر آماری معنی‌‌دار نبود ( 05/0P> ). در مقایسه دو نوع تنک‌‌کردن از نظر شدت، تنک‌‌ سنگین اثر بیشتری روی تغییر احتمال سوختن سطحی و تاجی ( به‌‌ترتیب 10 درصد افزایش و 39 درصد کاهش در توده جنگل‌‌کاری سوزنی‌‌برگ) نسبت به تنک‌‌ سبک داشته است. به‌‌ رویکرد مدل‌سازی در این مطالعه بینش‌های جدیدی را برای بهبود تهیه‌‌ نقشه مکانی احتمال سوختن جنگل، شامل وارد کردن متغیرهای حساس به عملیات تنک‌‌کردن به مدل‌‌ها و ارائه اطلاعات مفید برای جلوگیری از رفتار شدید آتش‌سوزی جنگل از طریق تیمارهای موثر جنگل‌‌شناسی ارائه می‌دهد.