تحلیل جامعه ‏شناختی تأثیرات صنعت گردشگری بر توسعة منطقه ‏ای استان قزوین (مورد مطالعه: شهرستان قزوین)

نویسندگان

1 دانشجوی گروه جامعه ‏شناسی اقتصادی و توسعه، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

2 استاد گروه توسعة روستایی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

3 دانشیار گروه برنامه‏ ریزی شهری و منطقه‏ ای، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران

doi
10.22059/jhgr.2021.314099.1008207
چکیده

درجة توان گردشگری در ایجاد توسعه در یک منطقه به مقدار زیادی به همسویی فرهنگ ضمنی و فرهنگ عینی تصمیم‏ گیری‏ های مدیریتی حکومت محلی بستگی دارد. قزوین یکی از شهرهای تاریخی و فرهنگی ایران است که دارای بیشترین تعداد آثار باستانی ثبت‏شده در کل کشور است. هدف از پژوهش حاضر تحلیل جامعه ‏شناختی تأثیرات صنعت گردشگری بر توسعة منطقه‏ ای استان قزوین (مورد مطالعه: شهرستان قزوین) است. روش پژوهش حاضر توصیفی- تحلیلی است. برای تدوین راهبردها با استفاده از تکنیک SWOT از دو گروه گردشگران 140 نفر و ذی‏نفعان (مشاغل مرتبط با گردشگری) 120 نفر داده‏ها جمع‏آوری انجام شد. سپس، برای پیش‏بینی آیندة گردشگری قزوین اتفاق نظر 41 نفر از مسئولان و متخصصان در طی سه راند تکنیک دلفی به‏دست آمد. نتایج یافته‏ها نشان می‏دهد نیاز به استراتژی بازنگری و نگاه جامع و مثبت به گردشگری منطقه است. تفاوت فرهنگ ضمنی و فرهنگ عینی برآمده از اهداف و ارزش‏های همة ذی‏نفعان منطقه تعارض منافع متعددی را به ‏وجود آورده است که ارتباط تنگاتنگی با آیندة صنعت گردشگری قزوین دارد. بنابراین، مدیران تصمیم‏ گیرنده از حیث توان تعیین هدف و وصول به آن در سیاست‏گذاری ‏ها عاجز می‏شوند و با قدرت بسیار اندک کار می ‏کنند. توسعة اقتصادی گردشگری در گرو هماهنگ‏ نمودن منافع متعارض است. تنظیم اصول سیاست‏گذاری گردشگری قزوین می ‏تواند در جهت توانمندسازی حکومت محلی با استفاده از رویکرد انطباق تکرارشونده مسئله ‏محور و همچنین گردشگری اجتماع‏ محور از مؤلفه ‏های مهم توسعة منطقه ‏ای در سایة صنایع خلاق و صنایع فرهنگی امکان‏ پذیر شود.