تأثیر اوزون و تابش دهی نور فرابنفش بر میزان باقیمانده سموم و ویژگی‌های برگه‌ خشک شده‌ سیب تهیه شده از مناطق مختلف شهرستان ارومیه

نویسندگان

1 دانشیار گروه علوم و صنایع غذایی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه

2 فارغ التحصیل کارشناسی ارشد گروه علوم و صنایع غذایی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه

3 دانشیار گروه علوم و صنایع غذایی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه

doi
10.22104/jift.2019.3642.1875
چکیده

هدف از پژوهش حاضر بررسی کارایی شستشو با اوزون و تابش دهی با نور فرابنفش در کاهش میزان باقیمانده‌ی آفت‌کش‌ها در برگه‌ی خشک سیب بود. برای این منظور، چهار نمونه سیب از مناطق مختلف شهرستان ارومیه شامل شمس حاجیان، دره شهدا، بالانج و کشتیبان تهیه شد و تأثیر اوزوناسیون سیب کامل و تابش دهی با نور UV روی برگه‌ها بر میزان رطوبت، چگالی ظاهری و حقیقی، شاخص‌های رنگی و ویژگی‌های حسی نمونه‌ها بررسی شد. همچنین میزان باقیمانده‌ی سموم در سیب تازه و برگه‌های خشک شده، توسط آزمون GC-Mass مورد مطالعه قرار گرفت. نتایج نشان داد که بین محتوای رطوبت برگه‌ها اختلاف معنی‌داری وجود نداشت (p˃0.05). اما هم محل رشد سیب و هم پیش‌تیمارهای اعمال شده، بر روی چگالی و تخلخل نمونه‌ها اثر معنی‌دار داشتند (p˂0.05). مطابق ارزیابی خصوصیات ظاهری، برگه‌ی سیب حاصل از منطقه بالانج بیشترین تغییرات رنگی (64-50) و بیشترین چروکیدگی (36-27 درصد) را داشت. هردو پیش تیمار خصوصیات رنگی برگه‌ها را بهبود دادند ولی تأثیر اوزون بیشتر از UV بود. بطور کلی برگه‌های سیب منطقه‌ی کشتیبان که با تلفیق اوزون و UV تیمار شده بودند کمترین شاخص قهوه‌ای شدن (46/28) و بیشترین نمرات ارزیابی حسی را نشان دادند. میزان باقیمانده‌ی سموم تنها در سیب تازه‌ی دره شهدا و بالانج بیشتر از حد استاندارد بود. نتایج نشان داد که تیمار اوزوناسیون و تابش UV قادرند مقدار باقیمانده‌ی آفت‌کش‌ها را در برگه‌ی سیب کاهش دهند و بسته به نوع آفت‌کش، این کاهش بین 60 تا 80 درصد گزارش شد. بطور کلی شستشو با اوزون و تابش UV روش‌های موثری در کاهش باقیمانده سموم در برگه‌ی خشک سیب محسوب می‌شوند بدون اینکه تأثیر منفی بر خصوصیات حسی آن داشته باشند.